Παρασκευή, 16 Απριλίου 2010

Κλίμακες παρακολούθησης ΣΚΠ

Πυραμιδικές λειτουργίες
  1. Φυσιολογικές
  2. Παθολογικά σημεία χωρίς αναπηρία
  3. Ελάχιστη αναπηρία
  4. Ήπια ή μέτρια παραπάρεση ή ημιπάρεση, σοβαρή μονοπάρεση
  5. Σημαντική παραπάρεση αμφοτέρων των κάτω άκρων ή ημιπάρεση, μέτρια παραπάρεση ή μονοπληγία
  6. Παραπληγία, ημιπληγία ή σημαντική τετραπάρεση
  7. Τετραπληγία
    V. Άγνωστες

Παρεγκεφαλιδικές λειτουργίες

  1. Φυσιολογικές
  2. Παθολογικά σημεία χωρίς αναπηρία
  3. Ήπια αταξία
  4. Μέτρια αταξία του κορμού ή των άκρων
  5. Σοβαρή αταξία όλων των μελών
  6. Ανικανότητα εκτέλεσης συντονισμένων κινήσεων λόγω αταξίας
    V . Άγνωστες
    X . Χρησιμοποιείται παντού μετά από κάθε αριθμό, όταν η αδυναμία (βαθμός 3 και πάνω στην πυραμιδική βαθμολόγηση επηρεάζει την εξέταση).

    Λειτουργίες εγκεφαλικού στελέχους
  1. Φυσιολογικές
  2. Σημεία μόνο
  3. Μέτριος νυσταγμός ή άλλη ήπια αναπηρία
  4. Σοβαρός νυσταγμός, σημαντική εξοφθάλμια αδυναμία ή μέτρια αναπηρία άλλων κρανιακών νεύρων
  5. Σημαντική δυσαρθρία ή άλλη σημαντική αναπηρία
  6. Ανικανότητα κατάποσης ή ομιλίας
    V . Άγνωστες

    Αισθητικές λειτουργίες
  1. Φυσιολογικές λειτουργίες
  2. Μείωση παλλαισθησίας και γραφαισθησίας μόνο, σε ένα ή δύο μέλη
  3. Ήπια μείωση της αφής ή του πόνου ή της αίσθησης θέσης και/ή μέτρια μείωση της παλλαισθησίας σε ένα ή δύο μέλη, ή μείωση της παλλαισθησίας και της γραφαισθησίας μόνο, σε τρία ή τέσσερα μέλη
  4. Μέτρια μείωση της αίσθησης της αφής ή του πόνου ή της θέσης και/ή ουσιαστική απώλεια της παλλαισθησίας σε ένα ή δύο μέλη, ή ήπια μείωση της αφής ή του πόνου και/ή μέτρια μείωση σε όλες τις δοκιμασίες ιδιοδεκτικότητας ( proprioceptive tests ) σε τρία ή τέσσερα μέλη
  5. Σημαντική μείωση της αφής ή του πόνου ή απώλεια της ιδιοδεκτικότητας, μεμονωμένη ή συνδυασμένη, σε ένα ή δύο μέλη, ή μέτρια μείωση της αφής ή του πόνου και/ή σοβαρή μείωση της ιδιοδεκτικότητας σε περισσότερα από δύο μέλη
  6. Απώλεια (ουσιαστικά) της αίσθησης σε ένα ή δύο μέλη, ή μέτρια μείωση της αφής ή του πόνου και/ή απώλεια της ιδιοδεκτικότητας για το μεγαλύτερο μέρος του σώματος από το κεφάλι και κάτω
  7. Ουσιαστική απώλεια της αίσθησης από το κεφάλι και κάτω
    V . Άγνωστες

    Λειτουργίες εντέρου και ουροδόχου κύστης
  1. Φυσιολογικές
  2. Ήπια διστακτικότητα ( hesitancy ),έπειξη ή επίσχεση ούρων
  3. Μέτριο αίσθημα διστακτικότητας ( hesitancy ), έπειξη, επίσχεση εντέρου ή ουροδόχου κύστης, ή σπάνια ακράτεια ούρων
  4. Συχνή ακράτεια ούρων
  5. Ανάγκη σχεδόν διαρκούς καθετηριασμού
  6. Απώλεια λειτουργίας ουροδόχου κύστης
  7. Απώλεια λειτουργίας εντέρου και ουροδόχου κύστης
    V . Άγνωστες

    Οπτικές λειτουργίες
  1. Φυσιολογικές
  2. Σκότωμα με οπτική οξύτητα (διορθωμένη) καλύτερη από 20/30
  3. Επιδείνωση όρασης με σκότωμα με μέγιστη οπτική οξύτητα (διορθωμένη) 20/30 ως 20/59
  4. Επιδείνωση όρασης με ευρύ σκότωμα, ή μέτρια μείωση οπτικών πεδίων, αλλά με μέγιστη οπτική οξύτητα (διορθωμένη) 20/60 έως 20/99.
  5. Επιδείνωση όρασης με σημαντική μείωση πεδίων και μέγιστη οπτική οξύτητα (διορθωμένη) 20/100 έως 20/200, βαθμός 3 συν μέγιστη οξύτητα καλύτερου οφθαλμού 20/60 και κάτω
  6. Επιδείνωση όρασης με μέγιστη οξύτητα (διορθωμένη) μικρότερη από 20/200, βαθμός 4 συν μέγιστη οξύτητα καλύτερου οφθαλμού 20/60 και κάτω
  7. Βαθμός 5 συν μέγιστη οπτική οξύτητα καλύτερου οφθαλμού 20/60 και κάτω
    V . Άγνωστες
    X . Προστίθεται στους βαθμούς 0 έως 6 για την παρουσία παροδικής ωχρότητας

    Εγκεφαλικές ή νοητικές λειτουργίες
  1. Φυσιολογικές
  2. Συναισθηματική αλλαγή μόνο (δεν επηρεάζει την βαθμολόγηση DSS )
  3. Ήπια μείωση νοητικής ικανότητας
  4. Μέτρια μείωση νοητικής ικανότητας
  5. Σημαντική μείωση νοητικής ικανότητας (χρόνιο εγκεφαλικό σύνδρομο – μέτριο)
  6. Άνοια ή χρόνιο εγκεφαλικό σύνδρομο – σοβαρό ή επιφέρον ανεπάρκεια ( incompetent )
    V . Άγνωστες

    Άλλες λειτουργίες
  1. Καμία
  2. Οποιαδήποτε άλλα νευρολογικά ευρήματα που αποδίδονται στην ΣΚΠ (προσδιορίστε)
    V. Άγνωστες

    Η κλίμακα EDSS (Expanded Disability Status Scale)

0

Φυσιολογική νευρολογική εξέταση (βαθμός 0 σε όλα τα λειτουργικά συστήματα [ΛΣ], αποδεκτός ο Εγκεφαλικός βαθμός 1).

1.0

Καμία αναπηρία, ελάχιστα σημεία σε ένα ΛΣ (π.χ. βαθμός 1, αποκλειόμενου του Εγκεφαλικού βαθμού 1).

1.5

Καμία αναπηρία, ελάχιστα σημεία σε περισσότερα από ένα ΛΣ (περισσότεροι από έναν βαθμό 1, αποκλειόμενου του Εγκεφαλικού βαθμού 1)

2.0

Ελάχιστη αναπηρία σε ένα ΛΣ (σε ένα ΛΣ βαθμός 2, στα άλλα 0 ή 1).

2.5

Ελάχιστη αναπηρία σε δύο ΛΣ (σε δύο ΛΣ βαθμός 2, στα άλλα 0 ή 1).

3.0

Μέτρια αναπηρία σε ένα ΛΣ (σε ένα ΛΣ βαθμός 3, στα άλλα 0 ή 1), ή μέτρια αναπηρία σε τρία ή τέσσερα ΛΣ (σε τρία/τέσσερα ΛΣ βαθμός 2,στα άλλα 0 ή 1), αν και ο ασθενής είναι πλήρως περιπατητικός.

3.5

Ο ασθενής είναι πλήρως περιπατητικός αλλά με μέτρια αναπηρία σε ένα ΛΣ (σε ένα βαθμό 3) και σε ένα ή δύο ΛΣ βαθμός 2, ή σε δυο ΛΣ βαθμός 3, ή σε πέντε ΛΣ βαθμός 2 (στα άλλα 0 ή 1).

4.0

Ο ασθενής είναι πλήρως περιπατητικός χωρίς βοήθεια. Είναι αυτάρκης και κυκλοφορεί περίπου 12 ώρες την ημέρα, παρά τη σχετικά σοβαρή αναπηρία που συνίσταται σε ένα βαθμό 4 σε ένα ΛΣ (στα άλλα 0 ή 1), ή συνδυασμούς χαμηλότερων βαθμών που υπερβαίνουν τα όρια των προηγούμενων βαθμίδων. Ο ασθενής είναι ικανός να περπατά χωρίς βοήθεια ή ανάπαυση περίπου 500 μέτρα.

4.5

Ο ασθενής είναι πλήρως περιπατητικός χωρίς βοήθεια, κυκλοφορεί κατά το μεγαλύτερο μέρος της ημέρας, είναι ικανός να εργάζεται με πλήρες ωράριο, ενώ μπορεί κατά τα άλλα να έχει κάποιο περιορισμό του πλήρους φάσματος των δραστηριοτήτων του ή να χρειάζεται ελάχιστη βοήθεια. Χαρακτηρίζεται από σχετικά σοβαρή αναπηρία, που συνήθως συνίσταται σε βαθμό 4 σε ένα ΛΣ (στα άλλα 0 ή 1) ή συνδυασμούς χαμηλότερων βαθμών που υπερβαίνουν τα όρια των προηγούμενων βαθμίδων. Ο ασθενής είναι ικανός να περπατά χωρίς βοήθεια ή ανάπαυση περίπου 300 μέτρα.

5.0

Ο ασθενής είναι περιπατητικός χωρίς βοήθεια ή ανάπαυση για περίπου 200 μέτρα. Η αναπηρία είναι αρκετά σοβαρή ώστε να μειώνει το πλήρες φάσμα των καθημερινών δραστηριοτήτων του (π.χ. την εργασία με πλήρες ωράριο χωρίς ειδικές προβλέψεις). (Τα συνήθη ισοδύναμα των ΛΣ είναι ένας μόνο βαθμός 5 και οι άλλοι 0 ή 1, ή συνδυασμοί χαμηλότερων βαθμών που συνήθως υπερβαίνουν τις προδιαγραφές για τη βαθμίδα 4.0).

5.5

Ο ασθενής είναι περιπατητικός χωρίς βοήθεια ή ανάπαυση για περίπου 100 μέτρα. Η αναπηρία είναι αρκετά σοβαρή για να αποκλείει τις πλήρεις καθημερινές δραστηριότητες. (Τα συνήθη ισοδύναμα των ΛΣ είναι ένας μόνο βαθμός 5 και οι άλλοι 0 ή 1, ή συνδυασμοί χαμηλότερων βαθμών που συνήθως υπερβαίνουν τους συνδυασμούς για τη βαθμίδα 4.0).

6.0

Απαιτείται διαλείπουσα ή μονόπλευρη συνεχής βοήθεια (μπαστούνι, πατερίτσα ή άλλη συσκευή στήριξης) για να περπατήσει ο ασθενής περίπου 100 μέτρα με ή χωρίς ανάπαυση. (Τα συνήθη ισοδύναμα των ΛΣ είναι συνδυασμοί με περισσότερα από δύο ΛΣ με βαθμό 3+).

6.5

Απαιτείται συνεχής αμφοτερόπλευρη βοήθεια (μπαστούνια, πατερίτσες ή υποστηρίγματα) για να περπατήσει ο ασθενής 20 μέτρα χωρίς ανάπαυση. (Τα συνήθη ισοδύναμα των ΛΣ είναι συνδυασμοί με περισσότερα από δύο ΛΣ με βαθμό 3+).

7.0

Ο ασθενής δεν μπορεί να περπατήσει περισσότερα από 5 μέτρα ακόμα και με βοήθεια και ουσιαστικά είναι περιορισμένος στην αναπηρική καρέκλα. Μετακινείται μόνος του με τη συνήθη αναπηρική καρέκλα και κυκλοφορεί περίπου 12 ώρες την ημέρα με την αναπηρική καρέκλα. (Τα συνήθη ισοδύναμα των ΛΣ είναι συνδυασμοί με περισσότερα από ένα ΛΣ με βαθμό 4+, πολύ σπάνια με πυραμιδικό βαθμό 5 μόνο.)

7.5

Ο ασθενής δεν μπορεί να κάνει περισσότερα από λίγα βήματα. Είναι περιορισμένος στην αναπηρική καρέκλα και μπορεί να χρειάζεται βοήθεια για τη μεταφορά του. Μετακινεί μόνος του την αναπηρική καρέκλα αλλά δεν μπορεί να συνεχίσει να μετακινείται σε πρότυπη αναπηρική καρέκλα όλη την ημέρα, μπορεί να χρειάζεται μηχανοκίνητο αμαξίδιο. (Τα συνήθη ισοδύναμα των ΛΣ είναι συνδυασμοί με περισσότερα από ένα ΛΣ με βαθμό 4+).

8.0

Ο ασθενής είναι ουσιαστική περιορισμένος στο κρεβάτι ή στην καρέκλα ή μετακινείται με αναπηρική καρέκλα, αλλά μπορεί να μην περνάει στο κρεβάτι το μεγαλύτερο μέρος της ημέρας. Διατηρεί πολλές λειτουργίες αυτοεξυπηρέτησης και γενικά χρησιμοποιεί αποτελεσματικά τα χέρια. (Τα συνήθη ισοδύναμα των ΛΣ είναι συνδυασμοί, γενικά βαθμός 4+ σε αρκετά συστήματα.)

8.5

Ο ασθενής είναι ουσιαστικά περιορισμένος στο κρεβάτι κατά το μεγαλύτερο μέρος της ημέρας. Χρησιμοποιεί κάπως αποτελεσματικά το ένα ή και τα δύο χέρια και διατηρεί μερικές λειτουργίες αυτοεξυπηρέτησης. (Τα συνήθη ισοδύναμα των ΛΣ είναι συνδυασμοί, γενικά βαθμός 4+ σε αρκετά συστήματα.)

9.0

Ο ασθενής είναι ανήμπορος και μένει καθηλωμένος στο κρεβάτι. Μπορεί να επικοινωνεί και να τρώει. (Τα συνήθη ισοδύναμα των ΛΣ είναι συνδυασμοί, κυρίως βαθμοί 4+).

9.5

Ο ασθενής είναι τελείως ανήμπορος και καθηλωμένος στο κρεβάτι. Δεν μπορεί να επικοινωνήσει αποτελεσματικά ή να φάει/να καταπιεί. (Τα συνήθη ισοδύναμα των ΛΣ είναι συνδυασμοί, σχεδόν σε όλα τα συστήματα βαθμός 4+).

10

Θάνατος οφειλόμενος στη ΣΚΠ

Θεραπευτικές επιλογές στην ΣΚΠ

Παρακάτω αναφέρονται κλινικές κατευθηντήριες γραμμές για την αντιμετώπιση της σκλήρυνσης κατά πλάκας που έχουν εκδοθεί από το NICE ( National Institute of Clinical Excellence ) και το NCC CC ( National Collaborating Centre for Chronic Conditions )στο Ηνωμένο Βασίλειο καθώς και της Αμερικανικής Ακαδημίας Νευρολογίας (American Academy of Neurology). Οι αριθμοί ή τα γράμματα που παρατίθενται δίπλα από κάθε παράγραφο επεξηγούνται στο τέλος της σελίδας και αφορούν την ιεράρχηση και αξία των επιστημονικών δεδομένων που υποστηρίζουν τις αντίστοιχες οδηγίες. Είναι σημαντικό να τονίσουμε ότι τα παρακάτω αποτελούν απόδοση των κειμένων από το πρωτότυπο αγγλικό κείμενο και αντικατοπτρίζει τις απόψεις των οργανισμών και των ιδρυμάτων από τα οποία εκπορεύονται. Το τμήμα μας δεν ενστερνίζεται κατ'ανάγκη τις απόψεις τους, αλλά τις παραθέτει για την πληρέστερη ενημέρωση των επισκεπτών μας.

Κλινικές Κατευθυντήριες Γραμμές που εκδόθηκαν από το NICE ( National Institute of Clinical Excellence ) και το NCC CC ( National Collaborating Centre for Chronic Conditions ) για το NHS ( National Health Service ) του Ηνωμένου Βασιλείου (2004).

Οπτική νευρίτιδα
Κάθε ασθενής που εμφανίζει οξεία μείωση στην οπτική οξύτητα, με ή χωρίς συνοδό άλγος, πρέπει να εξετάζεται από έναν οφθαλμίατρο για διαγνωστικούς λόγους. D Στην περίπτωση που επιβεβαιώνεται η διάγνωση της οπτικής νευρίτιδας οφειλόμενη ενδεχομένως σε ΣΚΠ, χωρίς να ανευρίσκεται άλλη αιτία, ο οφθαλμίατρος οφείλει να συζητήσει την ενδεχόμενη διάγνωση με τον ασθενή και να τον παραπέμψει σε νευρολόγο. D

Η θεραπεία της ώσης
Κάθε ασθενής που εμφανίζει νέα υποτροπή (συμπεριλαμβανομένης και της οπτικής νευρίτιδας), τέτοιας βαρύτητας ώστε να προκαλεί επαρκώς ενοχλητικά συμπτώματα ή περιορισμό των δραστηριοτήτων, δικαιούται να λάβει υψηλή δόση κορτικοστεροειδών. Το σχήμα πρέπει να αρχίζει όσο το δυνατόν συντομότερα μετά την έναρξη της υποτροπής και είναι ένα από τα ακόλουθα:
1. Ενδοφλέβια μεθυλπρεδνιζολόνη , 500 mg -1 gr ημερησίως, για 3 έως 5 ημέρες. Α ή 2. Υψηλή δόση μεθυλπρεδνιζολόνης από το στόμα , 500 mg -2 gr ημερησίως, για 3 έως 5 ημέρες. Α
Ο ασθενής πρέπει να ενημερώνεται για τους κινδύνους και τα οφέλη από τη λήψη κορτικοστεροειδών. D
Συχνά (άνω των τριών ανά έτος) ή μακράς διάρκεια (άνω των τριών εβδομάδων) σχήματα κορτικοστεροειδών πρέπει να αποφεύγονται. D
Άλλα φάρμακα για την αντιμετώπιση των υποτροπών δεν πρέπει να χορηγούνται, εκτός αν αποτελούν τμήμα επίσημου ερευνητικού πρωτοκόλλου. D

Κριτήρια χορήγησης ιντερφερόνης-β και glatiramer acetate σε ασθενείς με ΣΚΠ
1. Ασθενείς με διαλείπουσα ΣΚΠ έχουν ένδειξη για χορήγηση ιντερφερόνης β ( Betaferon , Rebif ή Avonex ) αν πληρούν τις παρακάτω προϋποθέσεις:
• Μπορούν να περπατήσουν τουλάχιστον 100 μέτρα χωρίς υποστήριξη
• Έχουν ιστορικό τουλάχιστον 2 κλινικά σημαντικών υποτροπών τα τελευταία 2 έτη
• Έχουν ηλικία άνω των 18 ετών
• Δεν υπάρχουν συγκεκριμένες αντενδείξεις για το φάρμακο

2. Ασθενείς με διαλείπουσα ΣΚΠ έχουν ένδειξη για χορήγηση glatiramer acetate ( Copaxone ) αν πληρούν τις παρακάτω προϋποθέσεις:
• Μπορούν να περπατήσουν τουλάχιστον 100 μέτρα χωρίς υποστήριξη
• Έχουν ιστορικό τουλάχιστον 2 κλινικά σημαντικών υποτροπών τα τελευταία 2 έτη
• Έχουν ηλικία άνω των 18 ετών
• Δεν υπάρχουν συγκεκριμένες αντενδείξεις για το φάρμακο

3. Ασθενείς με δευτεροπαθώς προϊούσα ΣΚΠ έχουν ένδειξη για χορήγηση ιντερφερόνης β ( Betaferon ) αν πληρούν τις παρακάτω προϋποθέσεις:
• Μπορούν να περπατήσουν τουλάχιστον 10 μέτρα με ή χωρίς υποστήριξη
• Έχουν ιστορικό τουλάχιστον 2 κλινικά σημαντικών υποτροπών τα τελευταία 2 έτη
• Έχουν ηλικία άνω των 18 ετών
• Δεν υπάρχουν συγκεκριμένες αντενδείξεις για το φάρμακο

4. Ασθενείς με ΣΚΠ που λαμβάνουν ιντερφερόνη β πρέπει να έχουν ενημερωθεί και συμφωνήσει με τα ακόλουθα κριτήρια διακοπής , πριν την έναρξη της θεραπείας:
• Μη ανεκτές παρενέργειες
• Εγκυμοσύνη ή προσπάθεια εγκυμοσύνης
• Εμφάνιση 2 υποτροπών με σημαντικό κλινικό έλλειμμα μέσα σε διάστημα 12 μηνών
• Προϊούσα πορεία με αντικειμενικοποιήσιμη αύξηση της αναπηρίας σε διάστημα 6 μηνών
• Απώλεια ικανότητας βάδισης με ή χωρίς υποστήριξη που εμμένει για διάστημα μεγαλύτερο των 6 μηνών

5. Ασθενείς με ΣΚΠ που λαμβάνουν glatiramer acetate πρέπει να έχουν ενημερωθεί και συμφωνήσει με τα ακόλουθα κριτήρια διακοπής , πριν την έναρξη της θεραπείας: • Μη ανεκτές παρενέργειες
• Εγκυμοσύνη ή προσπάθεια εγκυμοσύνης
• Εμφάνιση 2 υποτροπών με σημαντικό κλινικό έλλειμμα μέσα σε διάστημα 12 μηνών • Εμφάνιση δευτεροπαθώς προϊούσας ΣΚΠ
• Απώλεια ικανότητας βάδισης με ή χωρίς υποστήριξη που εμμένει για διάστημα μεγαλύτερο των 6 μηνών

Κριτήρια χορήγησης άλλων νοσοτροποποιητικών θεραπειών
Οι ασθενείς με ΣΚΠ πρέπει να ενημερώνονται ότι η λήψη 17-23 gr λινολεϊκού οξέος ενδεχομένως επιβραδύνει την εξέλιξη της αναπηρίας. Φαγητά πλούσια στο λινολεϊκό οξύ είναι μεταξύ άλλων το αλεύρι, το καλαμπόκι και η σόγια. Α
Οι παρακάτω θεραπείες δεν πρέπει να χορηγούνται παρά μόνο υπό τις ακόλουθες προϋποθέσεις: μετά από λεπτομερή συζήτηση και ανάλυση των κινδύνων με τον ασθενή, στα πλαίσια επίσημης αξιολόγησης ή καλύτερα κάποιας τυχαιοποιημένης ή άλλης προοπτικής μελέτης, από εξειδικευμένους ιατρούς στη χρήση αυτών των σκευασμάτων στη ΣΚΠ με στενή παρακολούθηση των παρενεργειών. D

Οι θεραπείες είναι:
• Αζαθειοπρίνη Α
• Μιτοξανδρόνη Α
• Ενδοφλέβια γ-σφαιρίνη Α
• Πλασμαφαίρεση Α
• Διαλείποντα (ανά 4μηνο) βραχέα (μίας έως 9 ημερών) σχήματα υψηλής δόσης μεθυλπρεδνιζολόνης Α

Οι παρακάτω θεραπείες δεν πρέπει να χορηγούνται:
• Κυκλοφωσφαμίδη Α
• Αντιιοικά φάρμακα Α
• Κλαδριβίνη Α
• Μακροπρόθεσμη θεραπεία με κορτικοστεροειδή Α
• Υπερβαρικό οξυγόνο Α
• Λινομίδη Α
• Ολοσωματική ακτινοβολία Α
• Βασική πρωτεΐνη της μυελίνης Α

ΣΚΠ και ανοσοποίηση
Όλοι οι ασθενείς με ΣΚΠ πρέπει να λαμβάνουν αντιγριπικό εμβόλιο. C
Όλοι οι ασθενείς με ΣΚΠ μπορούν να λάβουν οποιοδήποτε άλλο εμβόλιο, με συνοδό πληροφόρηση περί της μη επιβεβαίωσης αυξημένου κινδύνου πρόκλησης υποτροπής. C

Κλινικές Κατευθυντήριες Γραμμές της Αμερικανικής Ακαδημίας Νευρολογίας για την αντιμετώπιση της σκλήρυνσης κατά πλάκας

Οπτική νευρίτιδα (AAN Practice Parameters, 2000)
Η από του στόματος χορήγηση πρεδνιζόνης σε δόσεις 1 mg / kg ημερησίως είναι αναποτελεσματική ως προς την αποκατάσταση της όρασης στην οξεία μονοσυμπτωματική οπτική νευρίτιδα και κατ' επέκταση δεν έχει θέσει στη θεραπεία αυτής της πάθησης. Καθιερωμένη γνώση ( Standard )

Υψηλές δόσεις ενδοφλέβιας ή από του στόματος μεθυλπρεδνιζολόνης ή ACTH πιθανώς επιταχύνουν την αποκατάσταση της όρασης σε ασθενείς με οξεία μονοσυμπτωματική οπτική νευρίτιδα. Δεν υπάρχει όμως μακροπρόθεσμο κέρδος όσο αφορά στο βαθμό του οπτικού ελλείμματος. Η απόφαση λοιπόν χορήγησης των παραπάνω θεραπειών πρέπει να βασίζεται σε άλλους παράγοντες όπως η ποιότητα ζωής, η οπτική οξύτητα του ετερόπλευρου οφθαλμού και ο κίνδυνος παρενεργειών για τον εκάστοτε ασθενή. Σύσταση ( Guideline )

Η θεραπεία της ώσης ( AAN Report , 2001)

Τα κορτικοστεροειδή ωφελούν βραχυπρόθεσμα ως προς την ταχύτητα λειτουργικής αποκατάστασης μετά από υποτροπή της ΣΚΠ. Κάθε ασθενής με υποτροπή της νόσου είναι, κατ' επέκταση υποψήφιος για θεραπεία. Α
Δεν φαίνεται να υπάρχει μακροπρόθεσμο όφελος από την βραχυπρόθεσμη θεραπεία της ώσης. Β
Ο τρόπος χορήγησης, ο τύπος του γλυκοκορτικοειδούς και η δοσολογία (πάντα στα πλαίσια των δόσεων που έχουν διερευνηθεί) δεν φαίνεται να επηρεάζουν το αποτέλεσμα. C
Περιοδική χορήγηση ώσεων κορτικοστεροειδών ενδεχομένως χρησιμεύει στην μακροπρόθεσμη αντιμετώπιση της διαλείπουσας ΣΚΠ. C

Κριτήρια χορήγησης άλλων νοσοτροποποιητικών θεραπειών ( AAN Report , 2001)

Ιντερφερόνη β

  • Η ιντερφερόνη β μειώνει τη συχνότητα των κλινικών υποτροπών σε ασθενείς με ΣΚΠ ή σε ασθενείς με κλινικά μεμονωμένα σύνδρομα που έχουν υψηλό κίνδυνο εμφάνισης ΣΚΠ. Α
  • Η ιντερφερόνη β έχει θετικό αποτέλεσμα σε απεικονιστικούς δείκτες βαρύτητας της νόσου, όπως ο όγκος βλαβών στην Τ2 ακολουθία, και πιθανώς καθυστερεί την εξέλιξη της αναπηρίας. Β
  • Κατ' επέκταση κάθε ασθενής με κλινικά μεμονωμένο σύνδρομο και υψηλό κίνδυνο εμφάνισης ΣΚΠ, και κάθε ασθενής με διαλείπουσα ΣΚΠ ή δευτεροπαθώς προϊούσα ΣΚΠ με υποτροπές είναι υποψήφιος για θεραπεία με ιντερφερόνη β. Α
  • Η αποτελεσματικότητα της ιντερφερόνης β σε ασθενείς με δευτεροπαθώς προϊούσα ΣΚΠ χωρίς υποτροπές είναι αβέβαιη. U
  • Είναι πιθανό κάποιες υποκατηγορίες ασθενών να ανταποκρίνονται καλύτερα στη θεραπεία, αλλά τα δεδομένα επί του παρόντος είναι ανεπαρκή. U
  • Είναι πιθανό να υπάρχει δοσοεξαρτόμενη ανταπόκριση στην ιντερφερόνη β. Β
  • Ο τρόπος χορήγησης (υποδόριος ή ενδομυϊκός) μάλλον δεν έχει κλινική σημασία. Β
  • Δεν υπάρχει γνωστή κλινική διαφοροποίηση στην αποτελεσματικότητα ανάμεσα στα υπάρχοντα σκευάσματα, μολονότι αυτό δεν έχει επαρκώς μελετηθεί. U
  • Η χορήγηση ιντερφερόνης σχετίζεται με την παραγωγή εξουδετερωτικών αντισωμάτων. Α
  • Αυτή είναι μικρότερη για την ιντερφερόνη β-1α σε σχέση με την ιντερφερόνη β-1β. Β
  • Η βιολογική σημασία των αντισωμάτων παραμένει ασαφής, παρ' ότι η παρουσία τους ενδεχομένως σχετίζεται με μείωση της κλινικής αποτελεσματικότητας της θεραπείας. C
  • Δεν είναι γνωστό αν ο τρόπος χορήγησης επηρεάζει το βαθμό της ανοσοποίησης. U
  • Η κλινική χρησιμότητα της μέτρησης των αντισωμάτων παραμένει αδιευκρίνιστη. U
  • Glatiramer acetate

  • Το glatiramer acetate μειώνει τη συχνότητα των κλινικών υποτροπών σε ασθενείς με διαλείπουσα ΣΚΠ. Α
  • Το glatiramer acetate έχει θετικό αποτέλεσμα σε απεικονιστικούς δείκτες βαρύτητας της νόσου, όπως ο όγκος βλαβών στην Τ2 ακολουθία, και ενδεχομένως καθυστερεί την εξέλιξη της αναπηρίας στη διαλείπουσα ΣΚΠ. C
  • Κατ' επέκταση κάθε ασθενής με διαλείπουσα ΣΚΠ είναι υποψήφιος για θεραπεία με glatiramer acetate . Α
  • Μολονότι το glatiramer acetate μπορεί ενδεχομένως να βοηθάει και ασθενείς με προϊούσα πορεία, δεν υπάρχουν πειστικά δεδομένα για αυτή την υπόθεση. U
  • Κυκλοφωσφαμίδη
    Η κυκλοφωσμαμίδη μάλλον δεν επηρεάζει την εξέλιξη της ΣΚΠ. Β
    Ενδεχομένως κάποιοι νεότεροι ασθενείς με προϊούσα ΣΚΠ έχουν κάποιο όφελος από τη θεραπεία με ώσης κυκλοφωσφαμίδης. C

    Μεθοτρεξάτη
    Ενδεχομένως η μεθοτρεξάτη επηρεάζει την εξέλιξη την νόσου σε ασθενείς με προϊούσα ΣΚΠ. C

    Αζαθειοπρίνη
    Ενδεχομένως η αζαθειοπρίνη μειώνει τη συχνότητα των ώσεων σε ασθενείς με ΣΚΠ. C Δεν έχει διαπιστωθεί η αποτελεσματικότητα της στην εξέλιξη της νόσου. U

    Κλαδριβίνη
    Η κλαδριβίνη μειώνει την πρόσληψη σκιαγραφικού τόσο στη διαλείπουσα όσο και στην προϊούσα μορφή της ΣΚΠ. Α
    Η κλαδριβίνη δεν φαίνεται όμως να επηρεάζει θετικά την πορεία της νόσου ούτε ως προς τις υποτροπές ούτε ως προς την εξέλιξη της αναπηρίας. C

    Κυκλοσπορίνη
    Ενδεχομένως η κυκλοσπορίνη προσφέρει κάποιο όφελος στην προϊούσα ΣΚΠ. C
    Δεδομένων όμως των παρενεργειών του φαρμάκου, η χρήση της στη ΣΚΠ δεν είναι αποδεκτή. Β

    Ενδοφλέβια γ-σφαιρίνη
    Ενδεχομένως η γ-σφαιρίνη μειώνει τη συχνότητα των υποτροπών στη διαλείπουσα ΣΚΠ. C
    Η γ-σφαιρίνη δεν επηρεάζει την εξέλιξη της αναπηρίας. C

    Πλασμαφαίρεση
    Η πλασμαφαίρεση δεν έχει θέση στην θεραπεία της προϊούσας ΣΚΠ. Α
    Ενδεχομένως η πλασμαφαίρεση είναι χρήσιμη στην αντιμετώπιση βαριών, οξέων επεισοδίων απομυελίνωσης σε ασθενείς χωρίς προηγούμενα ελλείμματα. C

    Σουλφασαλαζίνη
    Η σουλφασαλαζίνη δεν είναι αποτελεσματική στη θεραπεία της ΣΚΠ. Β

    Κριτήρια χορήγησης μιτοξανδρόνης ( AAN Report , 2003)

    Η μιτοξανδρόνη πιθανώς έχει θετικό αποτέλεσμα στην εξέλιξη της νόσου σε ασθενείς με ΣΚΠ που επιδεινώνονται. Β
    Γενικά όμως, έχει περιορισμένη χρησιμότητα και κίνδυνο βαριάς τοξικότητας. Κατ' επέκταση πρέπει να περιορίζεται η χρήση της σε ασθενείς με ταχέως εξελισσόμενη νόσο, που δεν έχουν ανταποκριθεί σε άλλες θεραπείες.
    Η μιτοξανδρόνη πιθανώς μειώνει τη συχνότητα των υποτροπών σε ασθενείς με διαλείπουσα ΣΚΠ καθώς και τα απεικονιστικά ισοδύναμα των υποτροπών αυτών. Β
    Η εν δυνάμει τοξικότητα της μιτοξανδρόνης σημαντικά περιορίζει τη χρήση της σε ασθενείς με διαλείπουσα ΣΚΠ.
    Λόγω της εν δυνάμει τοξικότητας της μιτοξανδρόνης, πρέπει να χορηγείται υπό την επίβλεψη ιατρού με κλινική εμπειρία στη χρήση κυτταροτοξικών χημειοθεραπειών. Α
    Επιπλέον, ασθενείς που λαμβάνουν μιτοξανδρόνη πρέπει να παρακολουθούνται τακτικά για διαταραχές καρδιακής, ηπατικής και νεφρικής λειτουργίας. Α

    ΣΚΠ και ανοσοποίηση ( AAN Report , 2002)

    Οι ασθενείς με ΣΚΠ να ακολουθούν τις γενικές οδηγίες του CDC ( Center for Disease Control ) περί εμβολιασμού. Εμβόλιο γρίπης Α . Εμβόλια ηπατίτιδας Β, v aricella , τετάνου C .
    Άλλα εμβόλια U .
    Ο εμβολιασμός πρέπει να αναβάλλεται κατά τη διάρκεια υποτροπών και να μετατίθεται για μια χρονική στιγμή κατά την οποία οι ασθενείς εμφανίζουν πλέον σταθεροποίηση ή και ύφεση της συμπτωματολογίας, κατά κανόνα 4 ως 6 εβδομάδες μετά την έναρξη της ώσης. U
    Στην περίπτωση ανάγκης αντιτετανικού εμβολιασμού κατά τη διάρκεια μιας ώσης, συστήνεται να μην καθυστερείται η χορήγηση του εμβολίου. U
    Όσο αφορά στη χορήγηση αντιγριπικού εμβολίου υπάρχει διαφωνία μεταξύ των ειδικών, οπότε συστήνεται να εξατομικεύεται η απόφαση με βάση τους εκάστοτε κίνδυνοι και τα εκάστοτε οφέλη. U
    Ενδεχόμενη χορήγηση του εμβολίου κατά του πνευμονιόκοκκου πρέπει να αξιολογείται σε ασθενείς με περιορισμό της αναπνευστικής λειτουργίας λόγω καθήλωσης σε αναπηρικό αμαξίδιο ή κατάκλισης. U

    Σχήμα βαθμολόγησης και ιεράρχησης των επιστημονικών δεδομένων (NICE)

    Βαθμοί Σύστασης ( Recommendation grade Evidence )
    Α Άμεσα βασιζόμενη σε δεδομένα κατηγορίας Ι

    Β Άμεσα βασιζόμενη σε δεδομένα κατηγορίας ΙΙ ή έμμεσα βασιζόμενη σε δεδομένα κατηγορίας Ι

    C Άμεσα βασιζόμενη σε δεδομένα κατηγορίας ΙΙΙ ή έμμεσα βασιζόμενη σε δεδομένα κατηγορίας Ι ή ΙΙ

    D Άμεσα βασιζόμενη σε δεδομένα κατηγορίας Ι V ή έμμεσα βασιζόμενη σε δεδομένα κατηγορίας Ι, ΙΙ ή ΙΙΙ

    Κατηγορία δεδομένων

    Ι a Δεδομένα από μέτα-ανάλυση ή τυχαιοποιημένες μελέτες ελεγχόμενες με εικονικό φάρμακο

    Ib Δεδομένα από τουλάχιστον μια τυχαιοποιημένη μελέτη ελεγχόμενη με εικονικό φάρμακο

    IIa Δεδομένα από τουλάχιστον μια μη τυχαιοποιημένη μελέτη ελεγχόμενη με εικονικό φάρμακο

    I Ι b Δεδομένα από τουλάχιστον μία άλλου τύπου, πειραματική μελέτη

    III Δεδομένα από μη πειραματικές, περιγραφικές μελέτες, όπως μελέτες σύγκρισης, συσχέτισης και case - control

    IV Δεδομένα από αναφορές ειδικών επιτροπών ή γνώμες ειδημόνων

    Σχήμα βαθμολόγησης και ιεράρχησης των επιστημονικών δεδομένων (AAN)

    Βαθμοί Σύστασης ( Recommendation grade Evidence )

    Α Η θεραπεία έχει καθιερωθεί ως αποτελεσματική, αναποτελεσματική, ή βλαβερή, για τη συγκεκριμένη πάθηση, στο συγκεκριμένο πληθυσμό.

    Απαιτεί τουλάχιστον μία μελέτη κατηγορίας Ι ή τουλάχιστον δύο, σύμφωνες μεταξύ τους, καλά σχεδιασμένες μελέτες κατηγορίας ΙΙ.

    Β Η θεραπεία είναι πιθανώς αποτελεσματική, αναποτελεσματική, ή βλαβερή, για τη συγκεκριμένη πάθηση, στο συγκεκριμένο πληθυσμό.

    Απαιτεί τουλάχιστον μία καλά σχεδιασμένη μελέτη κατηγορίας ΙΙ ή τουλάχιστον τρεις, σύμφωνες μεταξύ τους μελέτες κατηγορίας ΙΙΙ.

    C Η θεραπεία είναι ενδεχομένως αποτελεσματική, αναποτελεσματική, ή βλαβερή, για τη συγκεκριμένη πάθηση, στο συγκεκριμένο πληθυσμό.

    Απαιτεί τουλάχιστον δύο, καλά σχεδιασμένες και σύμφωνες μεταξύ τους μελέτες κατηγορίας ΙΙΙ.

    U Τα δεδομένα είναι ανεπαρκή ή αντικρουόμενα. Με βάση την παρούσα γνώση δεν είναι δυνατή η αξιολόγηση της θεραπείας.

    Κατηγορία Δεδομένων

    Κατηγορία Ι: Προοπτικές, τυχαιοποιημένες, τυφλές, ελεγχόμενες μελέτες σε αντιπροσωπευτικό δείγμα πληθυσμού. Τα παρακάτω δεδομένα είναι απαραίτητα:

    • Σαφώς καθορισμένα κριτήρια αξιολόγησης ( primary outcome )

    • Σαφώς καθορισμένα κριτήρια εισόδου / αποκλεισμού

    • Επαρκής εξήγηση των dropouts και crossovers και αριθμό επαρκώς χαμηλός για να μην μπορεί να προκαλέσει στατιστικά σημαντικές αλλοιώσεις

    • Τα χαρακτηριστικά των ασθενών της ομάδας φαρμάκου και της ομάδας ελέγχου, επαρκώς στοιχειοθετημένα και επαρκώς όμοια μεταξύ τους

    Κατηγορία I Ι: Προοπτικές, τυφλές, αντιστοιχισμένες μελέτες ομάδων σε αντιπροσωπευτικό πληθυσμό που πληρούν τα 4 παραπάνω κριτήρια (Κατηγορία Ι) ή μια τυχαιοποιημένη μελέτη με εικονικό φάρμακο, σε αντιπροσωπευτικό πληθυσμό, που δεν πληροί ένα από τα παραπάνω 4 κριτήρια.

    Κατηγορία III : Όλες οι υπόλοιπες μελέτες με ομάδα ελέγχου (που περιλαμβάνει έλεγχο με καλά προσδιορισμένα δεδομένα φυσικής πορείας της νόσου καθώς και έλεγχο με τους ίδιους τους ασθενείς), σε αντιπροσωπευτικό δείγμα πληθυσμού, με αξιολόγηση ανεξάρτητη της συγκεκριμένης χορηγηθείσας θεραπείας.

    Κατηγορία IV : Δεδομένα από μελέτες χωρίς ομάδα ελέγχου, σειρές περιστατικών, παρουσιάσεις περιστατικών ή γνώμη ειδημόνων.


    ΟΙ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΠΟΥ ΑΠΑΣΧΟΛΟΥΝ ΤΗΝ ΦΥΣΙΚΗ ΙΑΤΡΙΚΗ και ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ

    Πρέπει να αποσαφηνιστεί ότι η Λειτουργική Αποκατάσταση δεν αναφέρεται μόνο στη κινητική διαταραχή αλλά στο σύνολο των διαταραχών των συστημάτων του οργανισμού που προκύπτουν μετά μία χρόνια ή αιφνίδια αλλαγή της φυσιολογικής λειτουργίας.

    Επιγραμματικά:

    Η Αποκατάσταση ασχολείται με μία ποικιλία παθήσεων με σωματικό , αντιληπτικό (cognitive) , ψυχικό και λειτουργικό έλλειμμα.

    Η παρέμβασή της αφορά όλες τις ηλικίες και διακρίνεται σε:

    1.Αποκατάσταση Ενηλίκων

    2.Αποκατάσταση παιδιών και Εφήβων

    3.Γηριατρική Αποκατάσταση.

    Η Αποκατάσταση πρέπει να είναι παρούσα σε όλα τα επίπεδα περίθαλψης , από την πρόληψη , θεραπεία , αποθεραπεία , μέχρι την πλήρη κοινωνική και επαγγελματική επανένταξη.

    Οι κύριες παθήσεις με τις οποίες ασχολείται η ιατρική Αποκατάσταση στην τριτοβάθμια Νοσοκομειακή περίθαλψη είναι:

    1.Παθήσεις του Νευρικού συστήματος όπως : Αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια , βλάβη του Νωτιαίου μυελού παθολογικής ή τραυματικής αιτιολογίας (Παραπληγία-Τετραπληγία) , κρανιοεγκεφαλικές κακώσεις , κατά πλάκας σκλήρυνση , μυοπάθειες , πολυριζονευρίτιδες , εκφυλιστικοί νόσοι του Ν.Σ. , συγγενείς ή οικογενείς παθήσεις κ.α

    2.Παθήσεις του Μυοσκελετικού συστήματος όπως: Πολυτραυματίες , κατάγματα , κακώσεις σπονδυλικής στήλης , Ακρωτηριασμοί , βαριά Οστεοπόρωση , εκφυλιστικές αρθροπάθειες , ρευματοπάθειες , μετεγχειρητική Αποκατάσταση μετά από επεμβάσεις διορθωτικές κ.α.

    3.Παθήσεις του Καρδιο-αναπνευστικού συστήματος όπως..Βαλβιδοπάθειες , μετά από έμφραγμα μυοκαρδίου , χρόνια αναπνευστική ανεπάρκεια κ.α.

    4.Πολυσυστηματικές παθήσεις

    5.Ειδικές διαταραχές σε έδαφος νευρολογικής βλάβης όπως: Nευρογενούς ουροδόχου κύστεως , διαταραχών ανώτερων εγκεφαλικών λειτουργιών , διαταραχών σεξουαλικότητας κ.α

    6.Ειδικές νοσολογικές οντότητες εκ γενετής όπως: Μηνιγγομυελοκήλη , εγκεφαλική παράλυση κ.α

    Οι κύριες παθήσεις με τις οποίες ασχολείται η ιατρική Αποκατάσταση στην πρωτοβάθμια περίθαλψη είναι:

    1.Λειτουργικά ή επαγγελματικά νοσήματα (Δακτυλογράφοι , Αθλητές ,Μουσικοί , Χορευτές κ.α )

    2.Μυϊκές δυστονίες

    3.Προβλήματα χρόνιου πόνου

    4.Νοσήματα της σπονδυλικής στήλης

    5.Αρθροπάθειες

    6.Ειδικός αθλητισμός

    7.Όλα τα νοσήματα που χρήζουν αρχικής εσωτερικής νοσηλείας , στη φάση της Αποθεραπείας.

    Επίσης η πρωτοβάθμια Αποκατάσταση ασχολείται και με την πρόληψη όπως: Διατήρηση στάσης του σώματος , ανάπτυξη αντοχής , αποφυγή κύφωσης- σκολίωσης , αλλά και με την εκπαίδευση του ειδικού πληθυσμού όπως : Σχολείο για οσφυαλγία ( back school) , Ασκήσεις περινέου , Οστεοπόρωση κ.α

    Η Αποκατάσταση παρεμβαίνει:

    1.Σε προβλήματα επικοινωνίας όπως: Αφασία , δυσαρθρία κ.α

    2.Σε προβλήματα αντιληπτικότητας όπως:

    Διαταραχή προσανατολισμού , προσοχής , μνήμης κ.α.

    3.Σε προβλήματα έκφρασης όπως: Aπραξία , αγνωσία , απάθεια κ.α

    4.Σε προβλήματα διαταραχών του μυϊκού τόνου όπως: Σπαστικότητα , μυϊκή δυστονία

    5.Σε ειδικές εκδηλώσεις μετά βλάβη του Νευρικού συστήματος όπως: Σύνδρομο αλγοδυστροφίας , αυτόνομη δυσριφλέξια , έκτοπες οστεοποιήσεις κ.α

    6.Διαταραχές συστημάτων όπως: Aναπνευστική δυσχέρεια , ακράτεια ή επίσχεση ούρων , ανικανότητα , στειρότητα , διαταραχές του αυτόνομου νευρικού συστήματος κ.α.

    Δικαιώματα ασθενών με ΣΚΠ

    Τα εξωτερικά ιατρεία του τμήματος Απομυελινωτικών Νοσημάτων διαθέτουν τόσο ειδικευμένους νευροψυχολόγους όσο και κοινωνική λειτουργό ώστε να παρέχουν στους ασθενείς ολοκληρωμένη προσέγγιση στην αντιμετώπιση των προβλημάτων τους. Παρακάτω αναδημοσιεύονται ορισμένες πληροφορίες για διάφορα προγράμματα παροχών και βοηθημάτων. Οι πληροφορίες βασίστηκαν στον οδηγό που εκπονήθηκε στα πλαίσια του προγράμματος Horizon - Overall Rehabilitation. Ιδιαίτερη μνεία πρέπει να γίνει στους συντελεστές του προγράμματος Γ. Μαρινάκη - Δρ. Εμβιομηχανικό, Υπεύθυνο προγράμματος - Μονάδα Βιοϊατρικής & Τεχνολογίας Αποκατάστασης (ΒΙ.Τ.Α.) Ε.Ι.Α.Α. Ε. Γερανίου - Κοινωνική Λειτουργό, Κοινωνική Υπηρεσία Κ.Α.Α.Ν.Α.
    Φ. Σταγάκη - Κοινωνική Λειτουργό, Α. Τσαρτσιανίδου Έπ. Επικοινωνίας και Μέσων Μαζικής Ενημέρωση - Πανελλήνιος Σύλλογος Αναπήρων Πολιτών οι οποίοι συνέταξαν τον οδηγό από τον οποίο αντλήσαμε τις πληροφορίες μας μέσω της ιστοσελίδας του Εθνικού Ιδρύματος Αποκατάστασης Αναπήρων

    Το Υπουργείο Υγείας, Πρόνοιας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων εφαρμόζει έναν αρκετά μεγάλο αριθμό προγραμμάτων για την οικονομική ενίσχυση των Ελλήνων και των Ελληνίδων με αναπηρίες. Η υποβολή των αιτήσεων και των δικαιολογητικών γίνεται σε όλες τις Νομαρχιακές Διευθύνσεις, στα Τμήματα και Γραφεία Κοινωνικής Πρόνοιας της Αθήνας ή στον Πειραιά: Νομαρχία Πειραιά, Δ/νση Κοιν. Πρόνοιας, Ηρώων Πολυτεχνείου 19, 18532 Πειραιά ή στη Θεσσαλονίκη: Νομαρχία Θεσ/νίκης, Δ/νση Κοιν. Πρόνοιας, Αιγαίου 35, 54110 Θεσ/νίκη.

    Βοήθημα για υγειονομική περίθαλψη Λοιπών Τετραπληγικοί- παραπληγικοί Ασφαλισμένοι Δημοσίου (Κ.Α.Ε. 2719)

    ΠΡΟΥΠΟΘΕΣΕΙΣ: Για ασφαλισμένους του Δημοσίου που πάσχουν από παραπληγία ή τετραπληγία ανεξαρτήτου ηλικίας. Εξαιρούνται οι ασφαλισμένοι των ΟΤΑ, ΔΕΚΟ και πρώην ΟΣΕ.

    ΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΑ ΔΙΚΑΙΟΛΟΓΗΤΙΚΑ:
    - Αίτηση
    - Πιστοποιητικό από κρατικό νοσοκομείο και μετά γνωμάτευση ειδικής πρωτοβάθμιας υγειονομικής επιτροπής (ΕΠΥΕ)
    - Υπεύθυνη δήλωση του Ν.1599/86
    - Φωτοτυπία αστυνομικής ταυτότητας

    ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΕΠΙΔΟΜΑΤΟΣ: Επίδομα σε παραπληγικούς, τετραπληγικούς και ακρωτηριασμένους (Κ.Α.Ε. 2724)
    ΠΟΣΟΝ ΔΡΧ.: 32.900 για τροφίμους ιδρυμάτων, 98.700 για τους υπόλοιπους ΠΡΟΥΠΟΘΕΣΕΙΣ: Για τετραπληγικά- παραπληγικά και ακρωτηριασμένα άτομα που είναι ανασφάλιστα ή δεν έχουν τις ασφαλιστικές προυποθέσεις, ανεξαρτήτου ηλικίας.

    ΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΑ ΔΙΚΑΙΟΛΟΓΗΤΙΚΑ:
    - Αίτηση ενδιαφερομένου ή εκπροσώπου του που θα συμπληρώνεται
    - Βεβαίωση της Δημοτικής ή Κοινοτικής Αρχής που θα βεβαιώνεται η σύνθεση της οικογένειας και η σχέση αυτής προς τον ανάπηρο
    - Γνωμάτευση Α'θμιας Υγειονομικής Επιτροπής στην οποία θα αναφέρεται με σαφήνεια η πάθηση και ότι ο ανάπηρος είναι ανίκανος για κάθε βιοποριστική εργασία
    - Υπεύθυνη δήλωση του Ν.1599/86 στην οποία ο ενδιαφερόμενος ή ο εκπρόσωπός του θα δηλώνουν ότι:
    α) η παρεχόμενη οικονομική ενίσχυση θα χρησιμοποιηθεί για τις ανάγκες του δικαιούχου
    β) ο ενδιαφερόμενος δεν είναι ασφαλισμένος στο Δημόσιο ή άλλο ασφαλιστικό φορέα
    γ) δεν λαμβάνει για την ίδια αιτία άλλη οικονομική ενίσχυση από οποιαδήποτε πηγή
    δ) αναλαμβάνει την υποχρέωση να ειδοποιήσει την αρμόδια υπηρεσία για κάθε μεταβολή του.

    Οικονομική ενίσχυση ατόμων με ειδικές ανάγκες. Επίδομα σε βαριά αναπήρους ανίκανους προς εργασία (Κ.Α.Ε. 2726)

    ΠΡΟΥΠΟΘΕΣΕΙΣ: ΓΙα ανασφάλιστα ή έμμεσα ασφαλισμένα άτομα, ανεξαρτήτου ηλικίας, που δεν εμπίπτουν σε κάποιο από τα ειδικά προγράμματα οικονομικής ενίσχυσης που εφαρμόζει η υπηρεσία και είναι ανίκανα προς εργασία με ποσοστό αναπηρίας 67%

    ΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΑ ΔΙΚΑΙΟΛΟΓΗΤΙΚΑ:
    - Αίτηση του ενδιαφερομένου ή εκπροσώπου του και 3 φωτογραφίες (αναγράφεται το ονοματεπώνυμο/πατρώνυμο στην πίσω μεριά) .

    Επίδομα καυσίμων σε άτομα με πλήρη παράλυση των κάτω άκρων (Κ.Α.Ε. 2727)

    ΠΡΟΥΠΟΘΕΣΕΙΣ: Για άτομα με πλήρη παράλυση των κάτω άκρων ή ακρωτηριασμό και των δύο ποδιών σε όσους έχουν παραλάβει (ή θα παραλάβουν) ατελώς επιβατικό αυτοκίνητο, ανεξαρτήτου ηλικίας και ασφάλειας.

    ΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΑ ΔΙΚΑΙΟΛΟΓΗΤΙΚΑ:
    - Αίτηση του ενδιαφερομένου ή του νόμιμου αντιπροσώπου του
    - Επικυρωμένο δελτίο ταυτότητας του επιδοτούμενου- φωτοτυπία αστυνομικής ταυτότητας
    - Αντίγραφο της απόφασης ατελούς εισαγωγής της αρμόδιας τελωνειακής αρχής από την οποία και από σχετική πάνω σε αυτό βεβαίωση της ίδιας Αρχής θα προκύπτει η ατελής παράδοση αυτοκινήτου στον ενδιαφερόμενο ανάπηρο με βάση τις διατάξεις της ισχύουσας νομοθεσίας
    - Γνωμάτευση της Α'βάθμιας Υγειονομικής Επιτροπής από την οποία να προκύπτει ότι ο ενδιαφερόμενος ανάπηρος έχει παράλυση των κάτω άκρων ή ακρωτηριασμό και των δύο ποδιών με ποσοστό κινητικής αναπηρίας αυτό του 80%
    - Υπεύθυνη δήλωση του Ν.1599/86 ότι:
    α) κατέχει και χρησιμοποιεί το αυτοκίνητο που έχει εισάγει ατελώς
    β) θα αναφέρει στην υπηρεσία κάθε μεταβολή του αυτοκινήτου η οποία θα συνεπάγεται τη διακοπή του επιδόματος καυσίμων, δηλαδή:
    1.θάνατος του δικαιούχου αναπήρου
    2.πώληση του αυτοκινήτου του
    3.απώλεια του αυτοκινήτου ή ολοκληρωτική καταστροφή του (π.χ. φωτιά)
    4.μη κίνηση του αυτοκινήτου του πέραν του τριμήνου λόγω σοβαρών μηχανικών βλαβών
    5.παραμονή του αναπήρου σε νοσηλευτικό ίδρυμα πέραν του τριμήνου ως και την μετοίκησή του σε άλλο νομό
    6.Φωτοτυπία άδειας αυτοκινήτου

    Αναπηρικά σήματα παρκαρίσματος

    ΠΡΟΥΠΟΘΕΣΕΙΣ: σε άτομα που έχουν ολική αναπηρία ή πλήρη παράλυση των κάτω άκρων και είναι κάτοχοι αναπηρικού αυτοκινήτου χορηγούνται αναπηρικά σήματα παρκαρίσματος
    ΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΑ ΔΙΚΑΙΟΛΟΓΗΤΙΚΑ: Τα ίδια με το προηγούμενο επίδομα καυσίμων (Κ.Α.Ε. 2727)

    Χορήγηση καρτών διακίνησης για ΑμΕΑ

    ΠΟΣΟΝ: μειωμένο εισητήριο κατά 50% σε όλες τις εσωτερικές διαδρομές του ΟΣΕ και ΚΤΕΛ. ΟΑΣΘ δωρεάν (πάσο ελεύθερης κυκλοφορίας αναπήρων)

    ΠΡΟΥΠΟΘΕΣΕΙΣ: για άτομα με ποσοστό αναπηρίας μεγαλύτερο από 67%, τυφλούς (συνοδούς αυτών) , πάσχοντες από νεφρική ανεπάρκεια, αιμολυπτική αναιμία, αιμορραγική διάθεση, νοητική καθυστέρηση Δ.Ν. μικρότερο του 30.

    ΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΑ ΔΙΚΑΙΟΛΟΓΗΤΙΚΑ:
    - ισχύουσα γνωμάτευση Υγειονομικής Επιτροπής για ποσοστό αναπηρίας μεγαλύτερο του 67% με χρονική διάρκεια
    - 2 φωτογραφίες
    - φορολογική ενημερότητα

    ΠΛΗΡΗΣ ΣΥΝΤΑΞΗΣ ΓΗΡΑΤΟΣ

    Η πλήρης σύνταξης γήρατος χορηγείται από το ΙΚΑ σύμφωνα με το Ν. 1902/90 αρ 27 παρ 1. αντί της συντάξης αναπηρίας. Ξεκινάει με βασικό ποσό 167.000 δραχμές και κυμαίνεται ανάλογα με τις αποδοχές του κάθε ατόμου.

    Τα δικαιολογητικά που απαιτούνται είναι:
    1. 4050 ένσημα
    2. ποσοστό αναπηρίας 67%.
    3. Το παραπληγικό επίδομα

    ΑΔΕΙΕΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ

    · Με τον Ν. 1648/86 επαυξάνεται ο χρόνος κανονικής άδειας των αναπήρων εργαζομένων σε 6 μέρες επιπλέον το χρόνο.

    · Με τον Ν. 2527/97 οι τακτικοί υπάλληλοι και οι υπάλληλοι ιδιωτικού δικαίου αορίστου χρόνου του δημοσίου, των ΝΠΔΔ (νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου) και ΟΤΑ (οργανισμού τοπικής αυτοδιοίκησης) που έχουν παιδιά με αναπηρία 67% βεβαιωμένη από τις υγειονομικές επιτροπές, δικαιούνται μειωμένο ωράριο εργασίας κατά μια ώρα την ημέρα χωρίς ανάλογη μείωση των αποδοχών.

    · Η μείωση αυτή επεκτείνεται και σε παραπληγικούς-τετραπληγικούς υπαλλήλους χωρίς περικοπή των αποδοχών.

    Κάρτες διακίνησης ατόμων με ειδικές ανάγκες

    Σε άτομα με ειδικές ανάγκες που έχουν παθολογοανατομικό ποσοστό αναπηρίας τουλάχιστον 76% παρέχεται το δικαίωμα διακίνησης με μειωμένο εισιτήριο κατά 50%:
    Α. σε όλες τις διαδρομές εσωτερικού δικτύο ΟΣΕ.
    Β. σε όλες τις διαδρομές των αστικών λεωφορείων κάθε επαρχιακής πόλης για τους κατοίκους του νομού αυτού.
    Οι ενδιαφερόμενοι για κάρτα απεριορίστων διαδρομών μπορούν να τις προμηθευτούν από τις περιφερειακές υπηρεσίες πρόνοιας του Υπουργείου Υγείας και Πρόνοιας. Η κάρτα ισχύει για ένα χρόνο. Δεν δικαιούνται κάρτα όσοι έχουν αυτοκίνητο με ατέλεια.

    Απαραίτητα δικαιολογητικά :
    · Γνωμάτευση με ποσοστό αναπηρίας από 67% και άνω.
    · Εκκαθαριστικό εφορίας (οικογενειακό εισόδημα μέχρι 6.000.000.δρχ)
    · Λογαριασμός ΔΕΗ ή ΟΤΕ
    · Βεβαίωση μονίμου κατοικίας από τον Δήμο ή απόδειξη ενοικίου αν είναι ενοικιαστής
    · Δύο φωτογραφίες.
    Τα ίδια δικαιολογητικά κατατίθενται και για την ανανέωση.

    Ταξίδι με πλοίο

    · Δωρεάν μετακίνηση με τα ακτοπλοϊκά επιβατικά πλοία των παιδιών με ειδικές ανάγκες, ανεξαρτήτου ηλικίας, των ναυτικών (εν ενεργεία ή συνταξιούχων) με την επίδειξη ταυτότητας που θα εκδίδεται από το Σωματείο Γονέων Παιδιών Ναυτικών και ΑμΕΑ θεωρημένη από το Υπουργείο Εμπορικής Ναυτιλείας.
    · Έκπτωση 50% στα αναπηρικά οχήματα στα επιβατικά πλοία της χώρας όταν στο όχημα επιβαίνει και ο δικαιούχος.
    · Τα αναπηρικά αυτοκίνητα έχουν έκπτωση 50% όταν είναι εφοδιασμένα με το ειδικό αναπηρικό σήμα που χορηγείται από τη Διεύθυνση Κοινωνικής Πρόνοιας (ΦΕΚ 746/1990)

    Πρόγραμμα "βοήθεια στο σπίτι" από το Υπουργείο Υγείας-Πρόνοιας

    Γενικός σκοπός του προγράμματος είναι η κάλυψη των βασικών αναγκών κοινωνικής φροντίδας για την αξιοπρεπή και αυτόνομη διαβίωση των ηλικιωμένων και των ΑμΕΑ με προτεραιότητα σε αυτούς που:
    Δεν αυτοεξυπηρετούνται πλήρως
    Χρειάζονται ιδιαίτερη φροντίδα
    Διαβιούν μοναχικά

    Επιδίωξη του προγράμματος είναι η οργάνωση και συστηματική παροχή υπηρεσιών Κοινωνικής Εργασίας, Νοσηλευτικής Φροντίδας, Φυσικοθεραπείας, Εργοθεραπείας και Οικογενειακής Βοήθειας για την κάλυψη βασικών αναγκών.
    Μην ντρέπεστε να έρθετε σε επαφή με την κοινωνική λειτουργό του Δήμου στον οποίο μένετε.
    Οι Κοινωνικές Παροχές και η Εξυπηρέτηση περνάνε στα χέρια των Δήμων.
    Τα προγράμματα των ΚΑΠΗ ισχύουν και για τα ΑμΕΑ.
    Αν δεν έρθετε σε επαφή μαζί τους δεν θα ξέρουν ότι υπάρχετε και τι ανάγκες έχετε και έτσι δεν θα οργανωθούν κατάλληλα ώστε να σας περιλάβουν στα ειδικά προγράμματά τους.

    Το πρόγραμμα υλοποιείται από ΚΑΠΗ (Κέντρα Ανοικτής Περίθαλψης Ηλικιωμένων) των παρακάτω Δήμων:
    1.Άγιοι Ανάργυροι 2688478, 2316100
    2.Κερατσίνι (Β΄ ΚΑΠΗ) 4625374
    3.Καισαριανή (Α΄ΚΑΠΗ) 7240661, 7234469
    4.Μοσχάτο Αττικής 4833627
    5.Καλλιθέα (Α΄ ΚΑΠΗ) 9516792
    6.Ηλιούπολη (1ο ΚΑΠΗ) 9940274
    7.Χαϊδάρι (Α΄ΚΑΠΗ) 5320150
    8.Καματερό 2315240
    9.Αγ. Δημήτριος (Α΄ ΚΑΠΗ) 9703330
    10.Μελίσσια 8033584
    11.Ν. Φιλαδέλφεια (Α΄ΚΑΠΗ) 2524346
    12.Ζωγράφου (Α΄ ΚΑΠΗ) 7775950
    13.Άλιμος (Α΄ ΚΑΠΗ) 9935180
    14.Αχαρνές (1ο ΚΑΠΗ) 2405228, 2387587
    15.Ηράκλειο (Α΄ ΚΑΠΗ) 2825202
    16.Μαρούσι (Κεντρικό ΚΑΠΗ) 8027639
    17.Αθηναίων Λέσχη Φιλίας Γκύζη Αττικής 5243448
    18.Χαλάνδρι Αττικής 6848320
    19.Άνω Λιόσια Αττικής 2471244, 2470872
    20.Αρτέμιδος Αττικής 0294 88818
    21.Αγ. Βαρβάρα (1ο ΚΑΠΗ) 5690075, 5690176
    22.Λαύριο 0292 23829
    23.Αγ. Ιωάννης Ρέντης 4826474
    24.Δραπετσώνα (Β΄ΚΑΠΗ) 4630363, 4610538
    25.Πεύκη 8068377
    26.Χολαργός 6515665
    27.Πειραιάς (Α΄ ΚΑΠΗ) 4126411-5
    28.Ν. Ιωνία (Α΄ ΚΑΠΗ) 2798004
    29.Αιγάλεω (1ο ΚΑΠΗ) 5985678
    30.Ραφήνα 0294 26325
    31.Ασπρόπυργος 5577862
    32.Αγ. Παρασκευή 6081479
    33.Κορυδαλλός (Β΄ ΚΑΠΗ) 5450972
    34.Αργυρούπολη (Β΄ ΚΑΠΗ) 9918093
    35.Πέραμα (Α΄ ΚΑΠΗ) 4414424
    36.Παλαιό Φάληρο 9815005
    37.Μέγαρα

    Παροχές ταμείων για άτομα με αναπηρίες

    Τ.Σ.Α.Υ
    ΠΑΡΑΠΛΗΓΙΚΟ ΕΠΙΔΟΜΑ
    Δικαιολογητικά:
    1.Αίτηση για χορήγηση επιδόματος παραπληγίας τετραπληγίας στο Τ.Σ.ΑΥ
    2.Ιατρική βεβαίωση παθολόγου ή νευρολόγου.

    ΤΑΜΕΙΟ ΕΜΠΟΡΩΝ
    ΠΑΡΑΠΛΗΓΙΚΟ ΕΠΙΔΟΜΑ
    Δικαιολογητικά:
    1.Αίτηση για τη χορήγηση επιδόματος.
    2.Γνωμάτευση από γιατρό.
    3.Περνάει από την επιτροπή του ΙΚ.Α
    ΕΠΙΔΟΜΑ ΒΟΗΘΕΙΑΣ ΑΤΟΜΟΥ
    Δικαιολογητικά:
    1.Αίτηση για χορήγηση επιδόματος.
    2.Γνωμάτευση από νοσοκομείο.
    3. Μόνο όταν το άτομο συνταξιοδοτείται.

    ΠΛΗΡΗ ΣΥΝΤΑΞΗ ΣΠΑΣΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΠΛΗΓΙΑΣ

    1.Αίτηση για να περάσει από υγειονομική επιτροπή από το ΙΚΑ.
    2.Αίτηση για να περάσει από υγειονομική επιτροπή από το ταμείο του.
    3. Αν κάποιος έχει μπει στο ΤΕΑΠΕΤΕ με τον ευεργετικό νόμο μπορεί να πάρει σύνταξη μόνο αν έχει εξελιχθεί η πάθηση. αλλιώς στα δεκαεφτά χρόνια με αποδοχές εικοσαετίας.

    ΤΑΠΟΤΕ
    ΠΑΡΑΠΛΗΓΙΚΟ ΕΠΙΔΟΜΑ
    1. Γνωμάτευση Κρατικού νοσοκομείου από νευρολόγο για την βεβαίωση της πάθησης του.
    2.Αίτηση στο υποκατάστημα του ΙΚΑ που ανήκει για να περάσει από υγειονομική επιτροπή.
    3.Η απόφαση βγαίνει από το ΤΑΠΟΤΕ.

    ΑΔΑΣΜΟΛΟΓΗΤΟ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟ

    Σύμφωνα με το άρθρο 16 του Ν.1798/88 και 23 του Ν1882/90, δικαιούνται να εισάγουν ατελώς επιβατικό αυτοκίνητο, για την εξυπηρέτηση των προσωπικών τους αναγκών, οι ασθενείς με σκλήρυνση κατά πλάκας αν πάσχουν από από πλήρη παράλυση των άνω και κάτω άκρων ή εμφανίζουν σοβαρή κινητική αναπηρία με συνολικό ποσοστό ανικανότητας 67% και άνω από το οποίο το 40% τουλάχιστον θα είναι σε ένα από τα κάτω άκρα.

    Το αδασμολόγητο επιβατικό αυτοκίνητο πρέπει να έχει κυλινδρισμό κινητήρα μέχρι 1650 κυβ. εκατ. Κατά εξαίρεση οι ηλικίας άνω των 18 ανάπηροι που έχουν πλήρη παράλυση των κάτω άκρων ή αμφοτερόπλευρο ακρωτηριασμό αυτών, με ποσοστό αναπηρίας 100% μπορούν να παραλαμβάνουν αυτοκίνητο με κυλινδρισμό κινητήρα μέχρι 2000κ.ε.

    ΔΙΚΑΙΟΛΟΓΗΤΙΚΑ

    Ο ενδιαφερόμενος ανάπηρος, για να αποκτήσει τη βεβαίωση του προσδιορισμού της φύσης και του ποσοστού αναπηρίας, πρέπει να καταθέσει στη Νομαρχία της περιοχής, όπου είναι η μόνιμη κατοικία του, τα παρακάτω δικαιολογητικά, ώστε να εξεταστεί από Υγειονομική Επιτροπή.:

    Α) Αίτηση με την οποία θα ζητά την ατελή εισαγωγή αυτοκινήτου, όπου θα αναγράφονται πλήρη τα στοιχεία της ταυτότητας του, ο τόπος της μόνιμης κατοικίας του και ο Δήμος ή η Κοινότητα στα μητρώα της οποίας είναι γραμμένος.
    Β) Υπεύθυνη δήλωση με την οποία ο ενδιαφερόμενος ανάπηρος θα δηλώνει ότι το παραλαμβανόμενο αυτοκίνητο θα χρησιμοποιηθεί αποκλειστικά και μόνο για την εξυπηρέτηση των προσωπικών αναγκών του και ότι δεν έχει παραλάβει ατελώς άλλο αυτοκίνητο.
    Γ) Γνωμάτευση γιατρού Νευρολόγου Διευθυντού ή Επιμελητού Α΄ Κρατικού Νοσοκομείου ή ΙΚΑ.
    Δ) Γνωμάτευση γιατρού Ορθοπεδικού ή Φυσιάτρου, Διευθυντού ή Επιμελητού Α΄ Κρατικού Νοσοκομείου ή ΙΚΑ, όπου να αναφέρεται λεπτομερώς η φύση της αναπηρίας του.

    ΕΞΕΤΑΣΗ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΕΙΔΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΑΠΟ ΤΙΣ Α/ΒΑΘΜΙΕΣ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΤΡΟΠΕΣ ΤΟΥ ΙΚΑ

    Η Γενική Δ/νση Υπηρεσιών Υγείας (Δ/νση Αναπηρίας και Κοιν. Εργασίας) με έγγραφό της Αριθ.Πρωτ. Π51/29/279 από 13.6.2001 προς όλες τις Νομ/κές και Τοπικές Μονάδες Υγείας ΙΚΑ καθώς και προς όλα τα Περιφ/κα και Τοπικά Υποκ/τα και Παραρτήματα του Ιδρύματος γνωρίζει τα εξής:

    Οι Υγειονομικές Επιτροπές του ΙΚΑ θα εξετάζουν και τις δύο κατηγορίες ΑμΕΑ, που υπάγονται στις διατάξεις του Ν. 2643/98 και της Υπουργικής Απόφασης αριθ. 30.370/20.03.2001, ΚΑΘ΄ ΟΛΗ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΟΥ ΕΤΟΥΣ.

    ΠΑΡΟΧΕΣ ΑΣΦΑΛΙΣΜΕΝΩΝ ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΥ

    Αναγνώριση δαπάνης για την προμήθεια ειδικού τύπου αναπηρικού αμαξιδίου

    Αναγνωρίζεται σε ειδικές περιπτώσεις παραπληγικών ασφαλισμένων του Δημοσίου δαπάνη προμήθειας ειδικού ελαφρού τύπου πτυσσόμενου χειροκίνητου αναπηρικού αμαξιδίου, ενώ το ποσό που θα βαρύνει το Δημόσιο δεν θα υπερβαίνει τις 300.000 δρχ. Ο ασφαλισμένος θα πρέπει να έχει κινητική αναπηρία άνω του 80%, η οποία θα πιστοποιείται από γνωμάτευση του αρμόδιου γιατρού.

    Σε απόλυτα εξειδικευμένες παθήσεις που συνιστούν ολική παραπληγία και έπειτα από πλήρως αιτιολογημένη γνωμοδότηση του Κεντρικού Συμβουλίου Υγείας μπορεί να αναγνωριστεί από το Δημόσιο δαπάνη για ειδικό ηλεκτροκίνητο αμαξίδιο με την εξής διαδικασία:

    • αίτηση στη Διεύθυνση Υγειονομικής Περίθαλψης Δημοσίου μαζί με ιατρική γνωμάτευση διευθυντή γιατρού κλινικής κρατικού νοσοκομείου αναλόγου με την πάθησή του ειδικότητας, στην οποία θα αιτιολογείται πλήρως η ανάγκη χρήσης ηλεκτροκίνητου αμαξιδίου.

    • έκδοση σχετικής γνωμοδότησης του Κεντρικού Συμβουλίου Υγείας.

    • σε θετική αυτού απάντηση παίρνει έγκριση από τους ελεγκτές γιατρούς του δημοσίου.

    Η εκ νέου προμήθεια ηλεκτροκίνητου αμαξιδίου θα γίνεται μετά την πάροδο 5 ετών από την προηγούμενη αγορά για σφαλισμένους κάτω των 18 ετών. Για τους άνω των 18 ετών το δημόσιο καλύπτει δαπάνη μόνο για μια φορά. Η δαπάνη για την αγορά ανταλλακτικών ή την επιδιόρθωση των αμαξιδίων δεν αναγνωρίζεται σε βάρος του Δημοσίου.

    Δικαίωμα σύνταξης

    Προκειμένου για υπαλλήλους, οι οποίοι είναι παντελώς τυφλοί, παραπληγικοί ή τετραπληγικοί, καθώς και για όσους πάσχουν από μεσογειακή αναιμία με ποσοστό αναπηρίας τουλάχιστον 67% αρκεί δεκαπενταετής πλήρης πραγματική συντάξιμη υπηρεσία.

    Η μηνιαία σύνταξη των παραπάνω ορίζεται στο 80% των αποδοχών που λαμβάνουν κατά το χρόνο της εξόδου τους από την υπηρεσία, εφόσον εξέρχονται μετά τη συμπλήρωση 15ετούς πλήρους πραγματικής συντάξιμης υπηρεσίας, ανεξαρτήτως αιτίας εξόδου.

    ΠΑΡΟΧΕΣ ΑΣΦΑΛΙΣΜΕΝΩΝ ΣΤΟ Ι.Κ.Α.

    Φαρμακευτική περίθαλψη
    Οι πάσχοντες από σκλήρυνση κατά πλάκας καθώς και οι παραπληγικοί και οι τετραπληγικοί για όλα ανεξαιρέτως τα φάρμακα δεν πληρώνουν συμμετοχή στη φαρμακευτική περίθαλψη τους.

    Πρόσθετη περίθαλψη

    Για τα είδη πρόσθετης περίθαλψης απαιτείται γνωμάτευση του γιατρού ειδικότητας του Ι.Κ.Α. και θεώρηση αυτής από τον ελεγκτή γιατρό του ιδρύματος. Για ορισμένα είδη ο δικαιούχος πληρώνει ποσοστό συμμετοχής 25%. Απαλλάσσονται του ποσοστού συμμετοχής 25% για την προμήθεια αναπηρικών αμαξιδίων, τεχνητών μελών και ορθοπεδικών βοηθημάτων οι δικαιούχοι που πάσχουν από παραπληγία ή τετραπληγία.

    Διαδικασία χορήγησης αναπηρικού αμαξιδίου
    Οι δικαιούχοι παροχών ασθενείας σε είδος μπορούν να προμηθεύονται τα αναπηρικά αμαξίδια από το ελεύθερο εμπόριο και να τους αποδίδεται η τιμή.

    Απλά αναπηρικά αμαξίδια
    • απλά μέχρι 70.000 δρχ.
    • απλά ειδικού τύπου(ενισχυμένα) μέχρι 300.000 δρχ.
    • απλά ελαφρού τύπου μέχρι 600.000 δρχ. (χωρίς Φ.Π.Α.) ειδικής κατασκευής για εξαιρετικά αιτιολογημένες περιπτώσεις μετά από γνωμάτευση γιατρού (απαιτείται πλήρης αιτιολόγηση).

    Ηλεκτροκίνητα αναπηρικά αμαξίδια
    • απλά ηλεκτροκίνητα αναπηρικά αμαξίδια μέχρι 1.300.000 δρχ..
    • ενισχυμένα ηλεκτροκίνητα αναπηρικά αμαξίδια μέχρι 1.900.000 δρχ..
    Απαιτούνται: γνωμάτευση γιατρού έκτακτης ειδικής υγειονομικής επιτροπής λαμβάνοντας υπ'όψη:
    1. την ηλικία (16-70 ετών)
    2. τη δυνατότητα χειρισμού (μορφή αναπηρίας, πνευματική κατάσταση, όραση, ακοή κλπ.)
    3. ψυχολογική και λειτουργική αναγκαιότητα επικοινωνίας με το περιβάλλον
    4. αναγκαιότητα μετακίνησης λόγω επαγγέλματος, σπουδών, κοινωνικών δραστηριοτήτων.

    Η χορήγηση των ενισχυμένων ηλεκτροκίνητων αναπηρικών αμαξιδίων θα γίνεται σε εξαιρετικές περιπτώσεις αυξημένων και ειδικών απαιτήσεων (π.χ. σωματική διάπλαση, απόσταση κατοικίας, εργασίας, αυξημένες δραστηριότητες κλπ.).

    Ο ασφαλισμένος με βάση τις γνωματεύσεις αυτές θα προμηθεύεται το συγκεκριμένο αμαξίδιο από το ελεύθερο εμπόριο και με την προσκόμιση του τιμολογίου αγοράς θα του αποδίδονται τα χρήματα. Προσκόμιση προσφορών απαιτείται μόνο για τα απλά αναπηρικά αμαξίδια που η αξία τους υπερβαίνει τις 300.000 δρχ.

    Άλλα τεχνικά βοηθήματα που χορηγεί το Ι.Κ.Α.
    Μεταξύ άλλων το ΙΚΑ εγκρίνει δαπάνη για αγορά:
    • ποδηλάτου παθητικής κινησιοθεραπείας άνω κάτω άκρων (1.300.000 δρχ.)
    • Walk About (τύπος ορθοστάτη)
    • περιπατητήρα (100.000 δρχ.)

    ΛΟΥΤΡΟΘΕΡΑΠΕΙΑ
    Το Ι.Κ.Α. επιδοτεί τους άμεσα ασφαλισμένους και τους συνταξιούχους, οι οποίοι για θεραπευτικούς λόγους έχουν ανάγκη λουτροθεραπείας.
    Προϋποθέσεις - Διαδικασία:
    Διαπίστωση από την Πρωτοβάθμια Υγειονομική Επιτροπή ότι ο ασφαλισμένος παρουσιάζει πάθηση για την οποία η λουτροθεραπεία έχει θεραπευτική αξία.

    ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΟΥ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ

    Το ΙΚΑ σε συνεργασία κάθε χρόνο με τον ΕΟΤ εφαρμόζει το πρόγραμμα του Θεραπευτικού Τουρισμού, το οποίο απευθύνεται στις ασθενέστερες οικονομικά τάξεις, με στόχο 15.000 άτομα που έχουν ανάγκη να κάνουν λουτροθεραπεία για 16 ημέρες σε ξενοδοχεία Α΄ Β΄ και Γ΄ κατηγορίας σε πέντε λουτροπόλεις.
    • Δικαίωμα συμμετοχής στο πρόγραμμα έχουν μόνο οι χαμηλοσυνταξιούχοι του Ι.Κ.Α. με την προϋπόθεση ότι δεν θα πάρουν παράλληλα και το επίδομα λουτροθεραπείας.
    • Οι όροι συμμετοχής στο πρόγραμμα, οι διαδικασίες που χρειάζονται και κάθε λεπτομέρεια περιλαμβάνονται σε ειδικό ενημερωτικό έντυπο που διανέμεται στα υποκαταστήματα του ΙΚΑ.

    ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ
    Διακρίνουμε τα παρακάτω είδη συντάξεων αναπηρίας:
    1. Βαριά αναπηρία: όταν το ποσοστό ανέρχεται σε 80% και άνω. Στην περίπτωση αυτή χορηγείται το πλήρες ποσό της σύνταξης.
    2. Αναπηρία: όταν το ποσοστό ανέρχεται από 67% μέχρι 79,9%. Στην περίπτωση αυτή χορηγούνται τα 3/4 του πλήρους ποσού σύνταξης, εκτός εάν ο ασφαλισμένος έχει πραγματοποιήσει 6.000 ημέρες εργασίας ή η αναπηρία του οφείλεται κατά κύριο λόγο σε ψυχιατρικές παθήσεις (οπότε δικαιούται το πλήρες ποσό της σύνταξης).
    3. Μερική αναπηρία: όταν το ποσοστό ανέρχεται από 50% μέχρι 66,9%. Στην περίπτωση αυτή χορηγείται το ½ του πλήρους ποσού σύνταξης, εκτός εάν η αναπηρία οφείλεται κυρίως σε ψυχιατρικές παθήσεις (οπότε δικαιούται τα 3/4 του πλήρους ποσού της σύνταξης).

    Οι απαραίτητες χρονικές προϋποθέσεις είναι:
    1. 4.050 ημέρες ασφάλισης, οι οποίες αυξάνονται σταδιακά σε 4.500
    2. 300 ημέρες ασφάλισης εφόσον ο ασφαλισμένος δεν έχει συμπληρώσει το 21ο έτος της ηλικίας του. Οι ημέρες αυτές αυξάνονται ανά 120 κατά μέσο όρο για κάθε έτος ηλικίας μετά τη συμπλήρωση του 21ου έτους και μέχρι να συμπληρωθεί ο αριθμός των 4.200 ημερών. Προϋπόθεση: 300 ημέρες εργασίας στα αμέσως προηγούμενα έτη από εκείνο στο οποίο έμεινε ανάπηρος.
    3. 1500 ημέρες ασφάλισης από τις οποίες ο ασφαλισμένος να έχει πραγματοποιήσει τουλάχιστον 600 ημέρες τα τελευταία 5 χρόνια, τα αμέσως προηγούμενα του έτους που έμεινε ανάπηρος.

    ΠΑΡΟΧΕΣ ΑΣΦΑΛΙΣΜΕΝΩΝ ΣΤΟΝ Ο.Γ.Α.

    Οι παροχές ασθενείας που χορηγεί ο Ο.Γ.Α. στους ασφαλισμένους του περιλαμβάνουν:
    • Εξωνοσοκομειακή περίθαλψη.
    • Νοσοκομειακή περίθαλψη στο εσωτερικό.
    • Πρόσθετες παροχές.
    • Νοσοκομειακή περίθαλψη στο εξωτερικό.
    • Παροχές μητρότητας.
    • Φαρμακευτική περίθαλψη.
    Ο Ο.Γ.Α. παρέχει στους ασφαλισμένους του χωρίς συμμετοχή εξωνοσοκομειακή περίθαλψη μέσω των αγροτικών ιατρείων, των κέντρων υγείας και των εξωτερικών ιατρείων των κρατικών νοσοκομείων και των συμβεβλημένων με τον Ο.Γ.Α. θεραπευτηρίων κοινωφελούς χαρακτήρα.

    ΠΡΟΣΘΕΤΕΣ ΠΑΡΟΧΕΣ Ο.Γ.Α.:
    Από τον Ο.Γ.Α. χορηγούνται στους ασφαλισμένους του τα κάτωθι:
    • Βοηθητικά θεραπευτικά μέσα (ζώνες κλπ.)
    • Θεραπευτικά μέσα και όργανα παροδικής χρήσης
    • Προθέσεις
    • Ορθοπεδικά είδη, μηχανήματα και τεχνητά μέλη

    Ειδικά για αναπηρικό αμαξίδιο αποδίδεται ποσό μέχρι 100.000 δρχ. Προκειμένου δε για παραπληγικούς-τετραπληγικούς παρέχεται η δυνατότητα προμήθειας ειδικού ελαφρού τύπου πτυσσόμενου χειροκίνητου αναπηρικού αμαξιδίου, εφόσον η πάθηση και η ανάγκη γι' αυτό προκύπτει από γνωμάτευση διευθυντή φυσίατρου κρατικού νοσοκομείου ή του ΕΙΑΑ. Το ποσόν το οποίο αποδίδεται είναι μέχρι 540.000 δρχ.. συν ΦΠΑ (ΦΕΚ 13/1996). Αντικατάσταση του αμαξιδίου μπορεί να γίνει μετά την παρέλευση πενταετίας με την προϋπόθεση ότι αυτό δεν είναι επισκευάσιμο.

    ΠΑΡΟΧΕΣ ΑΝΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ Ο.Γ.Α.
    • Σύνταξη αναπηρίας (σε ασφαλισμένους και παιδιά ασφαλισμένων ή συνταξιούχων του ΟΓΑ.)
    Ο ασφαλισμένος του ΟΓΑ έχει δικαίωμα για σύνταξη αναπηρίας από τον Οργανισμό εφόσον κριθεί από την αρμόδια Υγειονομική Επιτροπή ότι είναι ανίκανος για την άσκηση του συνήθους βιοποριστικού επαγγέλματός του, σε ποσοστό τουλάχιστον 67% από πάθηση ή βλάβη που θα διαρκέσει κατά την πρόβλεψη της Επιτροπής τρία (3) τουλάχιστον χρόνια.
    Τα παιδιά ασφαλισμένων ή συνταξιούχων του ΟΓΑ έχουν δικαίωμα για σύνταξη αναπηρίας από τον Οργανισμό εφόσον, σύμφωνα με την κρίση της Υγειονομικής Επιτροπής είναι από τη γέννησή τους ή έγιναν πριν από τη συμπλήρωση του 21ου έτους της ηλικίας τους ανίκανα για την άσκηση κάθε βιοποριστικού επαγγέλματος σε ποσοστό τουλάχιστον 67% από πάθηση ή βλάβη, που κατά την πρόβλεψη θα διαρκέσει τρία (3) τουλάχιστον χρόνια.

    Πρέπει απαραίτητα στην απόφαση της Υγειονομικής Επιτροπής να αναγράφεται πότε επήλθε για πρώτη φορά η ανικανότητα για εργασία σε ποσοστό 67%, γιατί με βάση το χρόνο αυτό κρίνεται αν συντρέχουν οι ασφαλιστικές προϋποθέσεις για χορήγηση της σύνταξης αναπηρίας. Η συνταξιοδότηση θα συνεχιστεί έστω και αν η ανικανότητα, κατά πρόβλεψη της Υγειονομικής Επιτροπής θα διαρκέσει λιγότερο από 3 χρόνια.

    Προσαύξηση του ποσού σύνταξης λόγω απολύτου αναπηρίας

    Ο συνταξιούχος αναπηρίας του ΟΓΑ μπορεί να πάρει προσαύξηση του ποσού της σύνταξής του για απόλυτη αναπηρία, εφόσον κριθεί από την Υγειονομική Επιτροπή ανάπηρος σε ποσοστό 100% διαρκώς και εφ' όρου ζωής και βρίσκεται σε κατάσταση που απαιτεί συνεχώς επίβλεψη, περιποίηση και συμπαράσταση άλλου προσώπου.

    Εξωιδρυματικό επίδομα παραπληγίας - τετραπληγίας

    Οι ασφαλισμένοι και οι συνταξιούχοι του ΟΓΑ καθώς και τα μέλη της οικογένειάς τους μπορούν να πάρουν μηνιαίο εξωιδρυματικό επίδομα από τον Οργανισμό, εφόσον κριθούν από ειδική Υγειονομική Επιτροπή ότι πάσχουν από παραπληγία ή τετραπληγία και είναι ανάπηροι με ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω, έστω και προσωρινά.

    ΠΑΡΟΧΕΣ ΑΣΦΑΛΙΣΜΕΝΩΝ ΣΤΟ ΤΕΒΕ

    Α. Σύνταξη αναπηρίας
    Σύνταξη αναπηρίας δικαιούνται οι ασφαλισμένοι του ΤΕΒΕ:
    1) Εάν είναι ανίκανοι για άσκηση του επαγγέλματός τους εξαιτίας σωματικής ή πνευματικής πάθησης. Η σύνταξη έχει διάρκεια τουλάχιστον 6 μήνες.
    2) Εάν διακόψουν την άσκηση του επαγγέλματός τους επειδή προέκυψε αναπηρία και έχουν χρόνο ασφάλισης 10 χρόνια.
    3) Εάν διακόψουν την άσκηση του επαγγέλματός τους εξαιτίας ενός βίαιου συμβάντος, το οποίο επήλθε κατά την άσκηση του επαγγέλματός τους, ανεξάρτητα από το χρόνο της ασφάλισής τους. Σε περίπτωση που το βίαιο συμβάν επήλθε εκτός εργασιακού χώρου, τότε απαιτείται χρόνος ασφάλισης 5 ετών.
    4) Εάν κριθεί από τις αρμόδιες Υγειονομικές Υπηρεσίες του Ταμείου ότι η ανικανότητα για εργασία ανέρχεται σε ποσοστό τουλάχιστον 66,6%.
    5) Όσοι από τους ασφαλισμένους έχουν κριθεί από τις αρμόδιες Υγειονομικές Επιτροπές με ποσοστό αναπηρίας λιγότερο από 66,6% δεν δικαιούνται να ζητήσουν την επανάκρισή τους για την ίδια πάθηση, εάν δεν παρέλθει ένα έτος από την τελευταία κρίση της Υγειον. Επιτροπής, εκτός εάν παρουσιαστεί επιδείνωση της κατάστασης της υγείας τους.

    Β. Επιδόματα
    • Επίδομα συμπαράστασης ετέρου προσώπου: το παραπάνω επίδομα χορηγείται στους ασφαλισμένους λόγω αναπηρίας, οι οποίοι χρειάζονται συμπαράσταση εξαιτίας ανικανότητας. Το ποσό της συντάξεως με το εν λόγω επίδομα προσαυξάνεται κατά 50% και για όσο χρόνο κρίθηκε ο συνταξιούχος από την Υγειονομική Επιτροπή του Ι.Κ.Α.. Για το επίδομα αυτό χρειάζεται μια αίτηση και μια ιατρική γνωμάτευση σχετικά με τη νόσο από την οποία πάσχει ο ενδιαφερόμενος συνταξιούχος, τα οποία καταθέτει στα γραφεία του ΤΕΒΕ.

    • Εξωιδρυματικό επίδομα: χορηγείται στους ασφαλισμένους και τους συνταξιούχους, καθώς επίσης και στα μέλη της οικογένείας τους, εφόσον πάσχουν από παραπληγία ή τετραπληγία, η οποία έχει διαπιστωθεί από Υγειον. Επιτροπή, καθώς και σε όσους πάσχουν από πάρεση ή τετραπάρεση. Το επίδομα αυτό καταβάλλεται από μια μόνο πηγή. Προϋπόθεση για την απονομή του επιδόματος στους ασφαλισμένους είναι να έχουν 40 μήνες στην ασφάλιση του ΤΕΒΕ. Η χορήγηση του επιδόματος διακόπτεται (και για όσο διάστημα είναι στο Ίδρυμα) όταν νοσηλευτεί ο ασθενής σε ίδρυμα ασυλιακής μορφής πάνω από 30 ημέρες αφού φέρει βεβαίωση από το Ίδρυμα).

    Γ. Άλλες παροχές
    Στα τεχνικά βοηθήματα ισχύει ό,τι ισχύει και για το Ι.Κ.Α. Οι ενδιαφερόμενοι εξετάζονται από την επιτροπή του Ι.Κ.Α.

    Ναταλιζουμάμπη (Tysabri)

    Μηχανισμός δράσης
    Το natalizumab είναι ένας επιλεκτικός μοριακός αναστολέας συγκόλλησης και δεσμεύεται στην α4-υπομονάδα των ανθρώπινων ιντεγκρινών, η οποία εκφράζεται σε μεγάλο βαθμό στην επιφάνεια όλων των λευκοκυττάρων, με την εξαίρεση των ουδετεροφίλων. Συγκεκριμένα, το natalizumab δεσμεύεται στην α4β1 ιντεγκρίνη, αναστέλλοντας την αλληλεπίδραση με τον συγγενή της αναστολέα, το αγγειακό μόριο προσκόλλησης-1 (VCAM-1) και την οστεοποντίνη των συνδεόμενων μορίων και έναν εναλλακτικά ενωμένο τομέα φιμπρονεκτίνης, που συνδέει το τμήμα-1 (CS-1).
    Το natalizumab αναστέλλει την αλληλεπίδραση της α4β7 ιντεγκρίνης με το μόριο προσκόλλησης βλεννογονικής αντρεσίνης-1 (MadCAM-1). Η διακοπή αυτών των μοριακών αλληλεπιδράσεων εμποδίζει τη μετανάστευση των μονοπυρηνικών λευκοκυττάρων πάνω στο ενδοθήλιο και σε φλεγμονώδη παρεγχυματικό ιστό.
    Ένας ακόμη μηχανισμός δράσης του natalizumab ενδέχεται να είναι η αναστολή συνεχιζόμενων φλεγμονωδών αντιδράσεων σε νοσούντες ιστούς μέσω της αναστολής της αλληλεπίδρασης των λευκοκυττάρων α4-έκφρασης με τα συνδεόμενα μόριά τους στην εξωκυτταρική μήτρα και στα παρεγχυματικά κύτταρα. Υπ' αυτήν την έννοια, το natalizumab ενδέχεται να δρα ως καταστολέας της φλεγμονώδους δράσης που υπάρχει στο σημείο της νόσου και να αναστέλλει περαιτέρω στρατολόγηση ανοσοκυττάρων στους φλεγμαίνοντες ιστούς.
    Στην ΣΚΠ, οι βλάβες θεωρείται ότι συμβαίνουν όταν ενεργοποιούνται τα T-λεμφοκύτταρα πάνω στον αιματοεγκεφαλικό φραγμό (BBB). Η μετανάστευση λευκοκυττάρων πάνω στον αιματοεγκεφαλικό φραγμό περιλαμβάνει αλληλεπίδραση ανάμεσα σε μόρια συγκόλλησης πάνω στα φλεγμονώδη κύτταρα και σε ενδοθηλιακά κύτταρα του αγγειακού τοιχώματος. Η αλληλεπίδραση μεταξύ α4β1 και των στόχων της αποτελεί σημαντικό στοιχείο παθολογικής φλεγμονής στον εγκέφαλο και η διακοπή αυτών των αλληλεπιδράσεων οδηγεί σε μειωμένη φλεγμονή. Υπό φυσιολογικές συνθήκες, το VCAM-1 δεν εκφράζεται στο παρέγχυμα του εγκεφάλου. Ωστόσο, όταν υπάρχουν προφλεγμονώδεις κυτοκίνες, το VCAM-1 αυξάνεται στα ενδοθηλιακά κύτταρα και ενδεχομένως στα γλοιοκύτταρα κοντά στα σημεία της φλεγμονής.
    Σε περιβάλλον φλεγμονής του κεντρικού νευρικού συστήματος (ΚΝΣ) στην ΣΚΠ, η αλληλεπίδραση της α4β1 με το VCAM-1, CS-1 και την οστεοποντίνη είναι αυτή που παίζει διαμεσολαβητικό ρόλο στην σταθερή συγκόλληση και μετανάστευση των λευκοκυττάρων στο παρέγχυμα του εγκεφάλου και ενδέχεται να διαιωνίζει τον φλεγμονώδη καταρράκτη στον ιστό του ΚΝΣ. Ο αποκλεισμός των μοριακών αλληλεπιδράσεων της α4β1 με τους στόχους της μειώνει τη φλεγμονώδη δράση που υπάρχει στον εγκέφαλο στην ΣΚΠ και αναστέλλει περαιτέρω στρατολόγηση ανοσοκυττάρων στον φλεγμονώδη ιστό,μειώνοντας έτσι το σχηματισμό ή τη μεγέθυνση βλαβών της ΣΚΠ.

    Ενδείξεις
    Το TYSABRI ενδείκνυται ως μονοθεραπεία για την τροποποίηση της πορείας σκλήρυνσης κατά πλάκας που παρουσιάζει υφέσεις-υποτροπές, για πρόληψη των υποτροπών και καθυστέρηση στην εξέλιξη της αναπηρίας. Λόγω θεμάτων που αφορούν την ασφάλεια η θεραπεία περιορίζεται στις ακόλουθες ομάδες ασθενών:
    • Ασθενείς που δεν ανταποκρίθηκαν σε ένα πλήρη και επαρκή κύκλο βήτα-ιντερφερόνης. Ασθενείς που θα πρέπει να είχαν τουλάχιστον 1 υποτροπή εντός του προηγούμενου έτους και ενώ ήταν υπό θεραπεία, και οι οποίοι έχουν τουλάχιστον 9 ιδιαίτερα έντονες βλάβες T2 στην μαγνητική τομογραφία ή τουλάχιστον 1 βλάβη με ενίσχυση γαδολινίου.
    ή

    • Ασθενείς με ταχείας εξέλιξης σοβαρή σκλήρυνση κατά πλάκας που παρουσιάζει υφέσεις- υποτροπές, η οποία ορίζεται από 2 ή περισσότερες υποτροπές που προκαλούν αναπηρία μέσα σε ένα έτος, και με 1 ή περισσότερες βλάβες με ενίσχυση γαδολινίου στη μαγνητική τομογραφία εγκεφάλου ή σημαντική αύξηση στο φορτίο βλαβών T2 σε σύγκριση με προηγούμενη πρόσφατη μαγνητική τομογραφία.


    Αποτελεσματικότητα
    Η αποτελεσματικότητα ως μονοθεραπείας αξιολογήθηκε σε μια τυχαιοποιημένη, διπλή τυφλή, ελεγχόμενη από εικονικό φάρμακο μελέτη διάρκειας 2 ετών (μελέτη AFFIRM) σε ασθενείς με ΣΚΠ που παρουσίαζαν υφέσεις-υποτροπές, οι οποίοι είχαν εμφανίσει τουλάχιστον μία κλινική υποτροπή κατά τη διάρκεια του έτους προ της εισόδου στη μελέτη και είχαν βαθμολογία στη Διευρυμένη Κλίμακα Κατάστασης Αναπηρίας (EDSS) Kurtzke μεταξύ 0 και 5. Η μέση ηλικία ήταν 37 έτη, με μέση διάρκεια της ασθένειας τα 5 έτη. Οι πρωτεύοντες στόχοι της μελέτης ήταν να αναδειχθεί ο ρυθμός των κλινικών υποτροπών σε ένα έτος καθώς και ο ρυθμός της εξέλιξης της αναπηρίας στα δύο έτη βάση της κλίμακας EDSS. H εξέλιξη της αναπηρίας ορίστηκε σαν η επιδείνωση κατά μία μονάδα στην κλίμακα EDSS που διατηρήθηκε για τρεις μήνες.
    Οι ασθενείς τυχαιοποιήθηκαν σε αναλογία 2:1 για να λαμβάνουν TYSABRI 300 mg (n = 627) ή εικονικό φάρμακο (n = 315) κάθε 4 εβδομάδες και για έως 30 εγχύσεις. Νευρολογικές αξιολογήσεις εκτελούνταν κάθε 12 εβδομάδες και όποτε υπήρχε υποψία για υποτροπή. Αξιολογήσεις με μαγνητική τομογραφία (MRI) για βλάβες T1 με ενίσχυση γαδολινίου και ιδιαίτερα έντονες βλάβες Τ2 εκτελούνταν σε ετήσια βάση.
    Στην επί μέρους ομάδα των ασθενών με ένδειξη για τη θεραπεία ταχέως εξελισσόμενης ΣΚΠ με υφέσεις-υποτροπές (ασθενείς με 2 ή περισσότερες υποτροπές και 1 ή περισσότερες βλάβες με ενίσχυση Gd), το ποσοστό υποτροπών σε ετήσια βάση ήταν 0,282 στην ομάδα θεραπείας με το Tysabri (n= 148) και 1.455 στην ομάδα θεραπείας με το εικονικό φάρμακο (n= 61) (p <0,001). Η αναλογία κινδύνου για την εξέλιξη της αναπηρίας ήταν 0,36 (95% διάστ. εμπ.: 0,17, 0,76) p = 0,008.
    Σε γενικές γραμμές η χρήση του Tysabri ελάττωσε τον κίνδυνο για εξέλιξης της αναπηρίας κατά 42% σε δύο χρόνια, ενώ ελάττωσε τον ρυθμό των κλινικών υποτροπών κατά 68% μέσα σε ένα έτος. Παράλληλα οι ασθενείς που το έλαβαν παρουσίασαν ελάττωση κατά 83% στη συνάθροιση νέων βλαβών στην ακολουθία Τ2 της MRI εγκεφάλου σε δύο χρόνια, ενώ τόσο στό ένα όσο και στα δύο έτη παρακολούθησης οι ασθενείς είχαν 92% λιγότερες βλάβες που ενισχύονταν με γαδολίνιο. Τα αποτελέσματα αυτά λήφθηκαν από μια εκ των υστέρων ανάλυση και θα πρέπει να ερμηνεύονται με προσοχή. Δεν υπάρχουν διαθέσιμες πληροφορίες σχετικά με τη σοβαρότητα των υποτροπών πριν να συμπεριληφθούν οι ασθενείς στη μελέτη.

    Δοσολογία και τρόπος χορήγησης
    Η έναρξη και η παρακολούθηση της θεραπείας με TYSABRI θα πρέπει να γίνεται από ειδικευμένους ιατρούς με εμπειρία στη διάγνωση και θεραπεία νευρολογικών καταστάσεων, σε κέντρα με έγκαιρη πρόσβαση σε μαγνητική τομογραφία.

    Στους ασθενείς που λαμβάνουν θεραπεία με TYSABRI πρέπει να χορηγείται η ειδική κάρτα προειδοποίησης.

    Θα πρέπει να υπάρχουν διαθέσιμα μέσα για την αντιμετώπιση αντιδράσεων υπερευαισθησίας και πρόσβαση σε μαγνητική τομογραφία.

    Μετά την αραίωση η έγχυση πρέπει να γίνεται για διάστημα περίπου 1 ώρας και οι ασθενείς να παρακολουθούνται κατά τη διάρκεια της έγχυσης και επί 1 ώρα μετά την ολοκλήρωσή της για τυχόν σημεία και συμπτώματα αντιδράσεων υπερευαισθησίας.

    Το TYSABRI δεν πρέπει να χορηγείται ως ένεση εφόδου (bolus).

    Οι ασθενείς μπορούν να περάσουν κατευθείαν από τη βήτα ιντερφερόνη ή την οξική γλατιραμέρη στο natalizumab αρκεί να μην υπάρχουν σημεία σχετικών μη φυσιολογικών καταστάσεων που συνδέονται με τη θεραπεία, π.χ. ουδετεροπενία. Αν υπάρχουν σημεία μη φυσιολογικών καταστάσεων που συνδέονται με τη θεραπεία, θα πρέπει να υπάρξει αποκατάστασή τους πριν ξεκινήσει η θεραπεία με natalizumab.

    Μερικοί ασθενείς ενδέχεται να έχουν εκτεθεί σε ανοσοκατασταλτικά φάρμακα (π.χ. μιτοξαντρόνη, κυκλοφωσφαμίδη, αζαθειοπρίνη). Αυτά τα φάρμακα έχουν τη δυνατότητα να προκαλέσουν παρατεταμένη ανοσοκαταστολή, ακόμη και μετά τη διακοπή της χορήγησης δόσεων. Επομένως, πριν ξεκινήσει η θεραπεία με το TYSABRI, ο ιατρός θα πρέπει να επιβεβαιώσει ότι οι εν λόγω ασθενείς δεν είναι σε ανοσοκαταστολή.

    Η συνέχιση της θεραπείας θα πρέπει να επανεξεταστεί προσεκτικά σε ασθενείς που δεν δείχνουν σημεία θεραπευτικού οφέλους πέραν των 6 μηνών.

    Δεν υπάρχουν διαθέσιμα δεδομένα για την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητα του natalizumab πέραν των 2 ετών. Θα πρέπει να μελετηθεί η περίπτωση συνέχισης της θεραπείας πέραν του χρόνου αυτού μόνο μετά από επαναξιολόγηση ενδεχόμενου οφέλους και κινδύνου.

    Αντενδείξεις
    Υπερευαισθησία στο natalizumab ή σε κάποιο από τα έκδοχα.

    Προϊούσα πολυεστιακή λευκοεγκεφαλοπάθεια (PML).

    Ασθενείς με αυξημένο κίνδυνο ευκαιριακών λοιμώξεων, μεταξύ των οποίων και οι
    ανοσοκατασταλμένοι ασθενείς (συμπεριλαμβανομένων εκείνων που λαμβάνουν ανοσοκατασταλτικές θεραπείες τη συγκεκριμένη εποχή ή εκείνων που είναι σε ανοσοκαταστολή λόγω προηγούμενων θεραπειών, π.χ. μιτοξαντρόνη ή κυκλοφωσφαμίδη)

    Συνδυασμός με ιντερφερόνη βήτα ή οξική γλατιραμέρη.

    Γνωστές ενεργές κακοήθειες, πλην των ασθενών με δερματικό βασικοκυτταρικό καρκίνωμα.

    Παιδιά και έφηβοι.

    Ανεπιθύμητες ενέργειες
    Σε δοκιμές ελεγχόμενες με εικονικό φάρμακο (placebo) σε 1.617 ασθενείς με ΣΚΠ που υποβλήθηκαν σε θεραπεία με το natalizumab για διάστημα μέχρι 2 ετών (εικονικό φάρμακο: 1.135), εμφανίστηκαν ανεπιθύμητες ενέργειες που οδήγησαν σε διακοπή της θεραπείας σε ποσοστό 5,8% των ασθενών που έλαβαν θεραπεία με natalizumab (εικονικό φάρμακο: 4,8%). Κατά τη διάρκεια της διετούς περιόδου των μελετών, 43,5% των ασθενών που υποβλήθηκαν σε θεραπεία με natalizumab ανέφεραν ανεπιθύμητες ενέργειες του φαρμάκου (εικονικό φάρμακο: 39,6%)
    1. Ανεπιθύμητες ενέργειες του φαρμάκου που αναφέρθηκαν με το natalizumab με επίπτωση κατά 0,5% μεγαλύτερη από εκείνη που αναφέρθηκε με το εικονικό φάρμακο αναφέρονται πιο κάτω.
    Λοιμώξεις και παρασιτώσεις
    Συχνές: Ουρολοίμωξη, ρινοφαρυγγίτιδα
    Διαταραχές του ανοσοποιητικού συστήματος
    Συχνές: Κνίδωση
    Όχι συχνές: Υπερευαισθησία
    Διαταραχές του νευρικού συστήματος
    Συχνές: Κεφαλαλγία, ζάλη
    Διαταραχές του γαστρεντερικού συστήματος
    Συχνές :Έμετος, ναυτία
    Διαταραχές του μυσκελετικού συστήματος και του συνδετικού ιστού
    Συχνές :Αρθραλγία
    Γενικές διαταραχές και καταστάσεις της οδού χορήγησης
    Συχνές :Ρίγη, πυρεξία, κόπωση

    Αντιδράσεις στην έγχυση
    Σε ελεγχόμενες διετείς κλινικές δοκιμές σε ασθενείς με ΣΚΠ, ορίστηκε ως ανεπιθύμητη ενέργεια σχετική με την έγχυση μια ανεπιθύμητη ενέργεια που συμβαίνει κατά τη διάρκεια της έγχυσης ή εντός μίας ώρας από την ολοκλήρωσή της. Αυτές συνέβησαν σε 23,1% των ασθενών με ΣΚΠ που υποβλήθηκαν σε θεραπεία με natalizumab (εικονικό φάρμακο: 18,7%).

    Αντιδράσεις υπερευαισθησίας
    Σε διετείς ελεγχόμενες κλινικές δοκιμές σε ασθενείς με ΣΚΠ, αντιδράσεις υπερευαισθησίας εμφανίστηκαν σε ποσοστό των ασθενών έως 4%.

    Αναφυλακτικές/αναφυλακτοειδείς αντιδράσεις
    εμφανίστηκαν σε λιγότερο από 1% των ασθενών που λάμβαναν TYSABRI. Αντιδράσεις
    υπερευαισθησίας εμφανίζονταν συνήθως κατά τη διάρκεια της έγχυσης ή εντός χρονικού διαστήματος 1 ώρας μετά την ολοκλήρωσή της.

    Μελέτη SENTINEL
    Στη μελέτη SENTINEL (Safety and Efficacy of Natalizumab in Combination with Interferon Beta-1a in Patients with Relapsing Remitting Multiple Sclerosis) οι ερευνητές τυχαιοποίησαν 1,171 ασθενείς που είχαν μία τουλάχιστον υποτροπή υπό αγωγή με Avonex κατά το προηγούμενο έτος για να λάβουν συνδυαστική θεραπεία με Avonex και Tysabri ή ψευδοφάρμακο.
    Στους 589 ασθενείς που έλαβαν συνδυαστική θεραπεία, παρατηρήθηκε 24% ελάττωση του σχετικού κινδύνου εξέλιξης της αναπηρίας. Επίσης παρατηρήθηκε και ελάττωση των υποτροπών αλλά και σημαντικά λιγότερες βλάβες Τ2 ή βλάβες που ενισχύονταν με γαδολίνιο. Όμως στην έρευνα αναφέρθηκαν δύο περιπτώσεις προιούσας πολυεστιακής λευκοεγκεφαλοπάθειας, μία από τις οποίες ήταν θανατηφόρα.

    Σχέση του Tysabri με PML
    Μία ανεξάρτητη επιτροπή μελέτησε τα κλινικά ιστορικά, την αντικειμενική εξέταση, τις μαγνητικές τομογραφίες καθώς και τα αποτελέσματα από την εξέταση του ΕΝΥ για το DNA του ιού JC που προκαλεί την PML σε 3,417 ασθενείς που είχαν λάβει Tysabri είτε για ΣΚΠ, είτε για νόσο του Crohn ή ρευματοειδή αρθρίτιδα.
    Ο υπολογιζόμενος κίνδυνος για την πρόκληση PML υπολογίστηκε σε μία ανά 1000 ασθενείς.

    Επειδή η χρήση του TYSABRI έχει συσχετιστεί με αυξημένο κίνδυνο PML πρέπει να τηρούνται τα ακόλουθα:

    Πριν την έναρξη της θεραπείας με το Tysabri, θα πρέπει να είναι διαθέσιμη μια πρόσφατη μαγνητική τομογραφία (που έχει ληφθεί συνήθως εντός των τελευταίων 3 μηνών). Οι ασθενείς θα πρέπει να παρακολουθούνται σε τακτά χρονικά διαστήματα για τυχόν νέα ή επιδεινούμενα νευρολογικά συμπτώματα ή σημεία που μπορεί να είναι υποδηλωτικά της PML. Αν εμφανιστούν νέα νευρολογικά συμπτώματα, πρέπει να ανασταλεί η περαιτέρω χορήγηση δόσεων μέχρι να αποκλειστεί η PML.
    Ο κλινικός ιατρός θα πρέπει να αξιολογήσει τον ασθενή για να καθορίσει αν τα συμπτώματα είναι ενδεικτικά νευρολογικής δυσλειτουργίας και, εφόσον ισχύει κάτι τέτοιο, αν τα συμπτώματα αυτά είναι τυπικά για ΣΚΠ ή υποδηλωτικά PML. Αν είναι υποδηλωτικά PML, ή αν υπάρχει οποιαδήποτε αμφιβολία, θα πρέπει να μελετηθεί η περίπτωση περαιτέρω αξιολόγησης, συμπεριλαμβανομένης της μαγνητικής τομογραφίας (σε σύγκριση με μαγνητική τομογραφία προ της θεραπείας), εξέτασης εγκεφαλονωτιαίου υγρού (ΕΝΥ) για DNA ιού JC και επαναλαμβανόμενων νευρολογικών αξιολογήσεων. Μόλις ο κλινικός ιατρός αποκλείσει την PML, η χορήγηση δόσεων του natalizumab μπορεί να ξαναρχίσει.
    Ο ιατρός θα πρέπει να είναι σε μεγάλη εγρήγορση ως προς τον εντοπισμό συμπτωμάτων υποδηλωτικών PML, τα οποία ενδέχεται να μην παρατηρήσει ο ασθενής (π.χ. γνωστικά ή ψυχιατρικά συμπτώματα). Θα πρέπει επίσης να ενημερώνονται οι ασθενείς προκειμένου να πληροφορήσουν σχετικά με τη θεραπεία τους το σύντροφο ή τα άτομα που είναι υπεύθυνα για την παροχή φροντίδας,
    εφόσον αυτοί ενδέχεται να παρατηρήσουν συμπτώματα τα οποία δεν έχει αντιληφθεί ο ασθενής.
    Αν ένας ασθενής αναπτύξει PML, η χορήγηση δόσεων TYSABRI πρέπει να διακοπεί μόνιμα.
    Μετά την αποκατάσταση του ανοσοποιητικού συστήματος ανοσοκατασταλμένων ασθενών με PML, έχει παρατηρηθεί σταθεροποίηση ή βελτιωμένη έκβαση. Παραμένει άγνωστο το αν η πρώιμη ανίχνευση της PML και η αναστολή της θεραπείας με TYSABRI μπορεί να οδηγήσει σε παρόμοια σταθεροποίηση ή βελτιωμένη έκβαση.

    Παρασκευή, 2 Απριλίου 2010

    ΑΝΟΙΑ ΑΜΝΗΣΙΑΚΕΣ - ΓΝΩΣΙΑΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ

    Σκλήρυνση κατά πλάκας

    α. Είναι συνηθέστερη στο Βόρειο Ημισφαίριο.

    β. Οι ψυχιατρικές διαταραχές είναι συχνές (75%).

    γ. Κατάθλιψη απαντάται νωρίς στην πορεία της νόσου.

    δ. Αργότερα, με την προσβολή των μετωπιαίων λοβών, μπορεί να παρατηρηθούν άρση αναστολών και μανιακόμορφα συμπτώ­ματα, όπως ευφορία.

    ε. Η διανοητική έκπτωση είναι συχνή (60%), και κυμαίνεται από ήπια απώλεια μνήμης μέχρι και άνοια.

    ζ. Αναφέρονται περιστατικά ψύχωσης, αλλά η συχνότητα είναι ασαφής.

    η. Η υστερία είναι συχνή, ιδιαίτερα κατά την όψιμη πορεία της νόσου.

    θ. Τα συμπτώματα επιτείνονται από σωματικούς ή συναισθημα­τικούς τραυματισμούς.

    ι. Απαιτείται ΜRΙ για την εργαστηριακή παρακολούθηση.