Κυριακή, 22 Μαρτίου 2009

Περί Επιληψίας

Τι είναι η Επιληψία

Η Επιληψία είναι νευρολογική πάθηση η οποία επηρεάζει ανθρώπους σε όλο τον κόσμο με συχνότητα περίπου 1% του πληθυσμού. Είναι επίσης μία από τις αρχαιότερες ασθένειες που έχουν περιγραφεί σε ιατρικά συγγράμματα. Χαρακτηρίζεται από μία τάση για επαναλαμβανόμενες επιληπτικές κρίσεις και καθορίζεται από την προσβολή από δύο ή περισσότερες επιληπτικές κρίσεις χωρίς άμεση αιτία.

Σε πολλές χώρες, και κυρίως στο παρελθόν, υπήρχε η άποψη ότι τα επιληπτικά άτομα διακατέχοντο από υπερφυσικές δυνάμεις που τους επηρέαζαν στην εμφάνιση των συμπτωμάτων τους. Το όνομα επιληψία προέρχεται από την αρχαία ελληνική λέξη «επιλαμβάνειν» το οποίο σημαίνει απότομη προσβολή ή κατάληψη. Από όσα γνωρίζουμε επί του παρόντος, η επιληπτικές κρίσεις είναι το αποτέλεσμα μίας απότομης, συνήθως σύντομης, υπερβολικής ηλεκτρικής εκφόρτωσης στον εγκέφαλο, είτε σε μια μικρή περιοχή του εγκεφάλου είτε σ΄ολόκληρο τον εγκέφαλο. Διάφορες περιοχές του εγκεφάλου μπορούν να παρουσιάσουν επιληπτικές κρίσεις και κάποιες φαίνεται να είναι πιο επιρρεπείς στην εκδήλωση επιληπτικών κρίσεων από άλλες. Τα συμπτώματα επομένως των επιληπτικών κρίσεων σχετίζονται με την περιοχή του εγκεφάλου από την οποία ξεκινάει η ηλεκτρική εκφόρτιση. Παροδικά συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν αλλοίωση ή απώλεια επαφής με το περιβάλλον, λιποθυμία, εστιακούς σπασμούς στα χέρια ή πόδια, συναισθηματικές αλλοιώσεις ή τονικοκλονικούς γενικευμένους σπασμούς.

Επιληπτικές Κρίσεις

Υπάρχουν πάρα πολλά ήδη επιληπτικών κρίσεων τα οποία διακυμαίνονται από πολύ σύντομες (δευτερόλεπτα) αλλοιώσεις της συνείδησης ή τα τινάγματα μέχρι σοβαράς μορφής παρατεταμένους τονικοκλονικούς σπασμούς. Οι επιληπτικές κρίσεις ταξινομούνται σύμφωνα με το που ξεκινούν στον εγκέφαλο, όπως για παράδειγμα:

Εστιακές κρίσεις

Οι κρίσεις αυτές προκύπτουν από ηλεκτρική εκφόρτιση μιας μικρής περιοχής στον εγκέφαλο. Η εκφόρτιση μπορεί να παραμείνει εστιακή ή μπορεί να γενικευθεί και να συμπεριλάβει ολόκληρο τον εγκέφαλο. Αν η συνείδηση δεν επηρεαστεί οι κρίσεις αυτές ονομάζονται απλές εστιακές κρίσεις. Εάν ο ασθενής χάσει την επαφή με το περιβάλλον τότε οι κρίσεις αυτές ονομάζονται σύνθετες εστιακές. Οι κρίσεις αυτές, όπως έχει αναφερθεί, μπορεί να γενικευθούν μετά από σύντομο χρονικό διάστημα και ο ασθενής να παρουσιάσει γενικευμένες τονικοκλονικούς σπασμούς.

Γενικευμένες Κρίσεις

Οι κρίσεις αυτές προκύπτουν μετά από ηλεκτρική εκφόρτιση από ολόκληρο τον εγκεφαλικό φλοιό και οι οποίες προκαλούν απότομα απώλεια επαφής με το περιβάλλον, λιποθυμία ή και τονικοκλονικούς σπασμούς ή σφίξιμο.

Επιληπτική Κατάσταση

Η κατάσταση αυτή είναι σοβαρή και επιβλαβής για την υγεία διότι χαρακτηρίζεται από παρατεταμένους τονικοκλονικούς σπασμούς ή παρατεταμένες αφαιρετικές κρίσεις οι οποίες σε πολλές περιπτώσεις δεν απαντούν ικανοποιητικά με την αρχική φαρμακοθεραπεία. Οι ασθενείς αυτοί εισάγονται σε εντατικές μονάδες παρακολούθησης και τους χορηγούνται διάφορα φάρμακα μέχρι να σταματήσουν οι επιληπτικοί σπασμοί.

Επιδημιολογία και Συχνότητα

Όπως έχουμε ήδη αναφέρει η επιληψία δεν γνωρίζει γεωγραφικά, κοινωνικά ή εθνικά σύνορα. Επηρεάζει τόσο άνδρες όσο και γυναίκες και μπορεί να αρχίσει σε οιανδήποτε ηλικία παρόλον ότι πιο σύντομα παρατηρείται στην βρεφική, παιδική και εφηβική ηλικία καθώς επίσης και στην Τρίτη ηλικία. Ο καθένας από εμάς μπορεί να επηρεαστεί από επιληπτικές κρίσεις. Μέχρι 5% του πληθυσμού παγκοσμίως μπορούν να παρουσιάζουν μια μεμονωμένη επιληπτική κρίση σε κάποια περίοδο της ζωής τους. Η διάγνωση όμως της επιληψίας μπαίνει μόνο σ΄αυτούς που έχουν επαναλαμβανόμενες τουλάχιστον δύο επιληπτικές κρίσεις χωρίς άμεση αναγνωρίσιμη αιτία. Επομένως περίπου 50 εκατομμύρια άνθρωποι σ΄όλο τον κόσμο έχουν επιληψία οποιαδήποτε στιγμή. Ο συνολικός αριθμός ανθρώπων που είχαν ή ακόμα παρουσιάζουν επιληψία υπολογίζεται στα 100 εκατομμύρια ανθρώπων περίπου.Η συχνότητα της νόσου αναφέρεται στον αριθμό νέων περιστατικών σε συγκεκριμένη χρονική στιγμή. Μελέτες σε ανεπτυγμένες χώρες έχουν δείξει μια ετήσια συχνότητα της επιληψίας η οποία κυμαίνεται περίπου στα 50 καινούργια περιστατικά ανά 100 χιλιάδες πληθυσμού. Σε αναπτυσσόμενες χώρες όμως ο αριθμός αυτός είναι σχεδόν ο διπλάσιος, περίπου στα 100 νέα περιστατικά ανά 100 χιλιάδες πληθυσμού. Ένας από τους κύριους λόγους γι’ αυτή την πιο ψηλή συχνότητα της επιληψίας σε αναπτυσσόμενες χώρες είναι η ύπαρξη περισσότερων παραγόντων κινδύνου οι οποίοι μπορεί να οδηγήσουν σε μόνιμη εγκεφαλική βλάβη. Αυτές οι καταστάσεις συμπεριλαμβάνουν τις διάφορες λοιμωξιογόνες νόσους όπως μηνιγγίτιδα, ελονοσία, κακή διατροφή καθώς και περιπλοκές κατά την διάρκεια της γέννας.

Η επιληψία σχετίζεται και με αυξημένο κίνδυνο θανάτου ο οποίος μπορεί να σχετίζεται με:

1. Την υποβόσκουσα εγκεφαλική νόσο που προκαλεί επιληψία όπως για παράδειγμα λοίμωξη, ή εγκεφαλικό όγκο.
2. Επιληπτικές κρίσεις σε καταστάσεις επικίνδυνες οι οποίες μπορεί να οδηγήσουν σε πνιγμό, εγκεφαλική βλάβη ή κάψιμο.
3. Επιληπτική Κατάσταση
4. Απότομοι και ανεξήγητοι θανάτοι έχουν περιγραφεί σε μικρό αριθμό ατόμων με επιληψία οι οποίοι φαίνονται να είναι το αποτέλεσμα αναπνευστικών ή καρδιοαναπνευστικών διαταραχών κατά την διάρκεια επιληπτικών κρίσεων.
5. Αυτοκτονίες

Αιτιολογίας της Επιληψίας

Η επιληψία συχνά προκύπτει από υποβόσκουσες εγκεφαλικές νόσους. Οιαδήποτε κατάσταση η οποία επηρεάζει την ανατομία και την λειτουργία του εγκεφάλου μπορεί να οδηγήσει σε επιληψία. Όμως όλοι οι ασθενείς οι οποίοι έχουν μια συγκεκριμένη εγκεφαλική νόσο δεν θα αναπτύξουν κατά ανάγκη όλοι επιληψία. Η ανάπτυξη της επιληψίας εξαρτάται από τα συγκεκριμένα χαρακτηριστικά του εκάστοτε ασθενούς τα οποία μπορεί, λόγω βιοχημικών και νευροβιολογικών παραγόντων, να τους καταστούν πιο ευάλωτους στην επιληψία.Σε πολλούς ασθενείς η αιτία της επιληψίας δεν μπορεί να εντοπισθεί και θεωρείται ότι προκύπτει από ανισορροπία διαφόρων χημικών ουσιών στον εγκέφαλο όπως τους λεγόμενους νευροδιαβιβαστές οι οποίοι βοηθούν τους νευρώνες του εγκεφάλου να επικοινωνούν μεταξύ τους. Επίσης η επιληψία μπορεί να προκύψει σαν αποτέλεσμα σοβαρού τραυματισμού στο κεφάλι.

Τραυματισμοί και λοιμώξεις του εγκεφάλου μπορούν να αποτελέσουν επιληψία σε οποιανδήποτε ηλικία.

Οι ψηλοί πυρετοί κατά την διάρκεια της παιδικής ηλικίας μπορεί σε ένα μικρό αριθμό ατόμων να προκαλέσουν πυρετικούς σπασμούς. Περίπου 3% των παιδιών που παρουσιάζουν πυρετικούς σπασμούς μπορεί να εμφανίσουν απύρετους σπασμούς κατά την εφηβική ή ενήλικη περίοδο της ζωής τους.

Θεραπεία και Πρόγνωση

Μελέτες έχουν δείξει ότι περίπου το 70% των ατόμων με επιληψία μπορούν να ελεγχθούν ικανοποιητικά με αντιεπιληπτικά φάρμακα. Μετά από 2-5 χρόνια επιτυχούς θεραπείας με φάρμακα αυτά μπορεί σιγά σιγά να αφαιρεθούν και περίπου το 70% των παιδιών και το 60% των ενηλίκων δεν επανεμφανίζουν επιληπτικές κρίσεις.

Όμως περίπου το 30% των ατόμων δεν απαντούν σε θεραπεία με αντιεπιληπτικά φάρμακα, κυρίως αυτά στα οποία υπάρχει εγκεφαλική βλάβη.

Οι εστιακές κρίσεις είναι από τις πιο δύσκολες να ελεγχτούν και οπωσδήποτε είναι πιο δύσκολο να ελεγχτούν από τις γενικευμένες επιληπτικές κρίσεις.

Στις περιπτώσεις της λεγόμενης ανθεκτικής επιληψίας που δηλαδή δεν απαντά σε αντιεπιληπτικά φάρμακα υπάρχουν άλλες μέθοδοι όπως η κετογενής δίαιτα, ο ερεθισμός του πνευμονογαστρικού νεύρου και σε ορισμένα επιλεγμένα άτομα χειρουργική επέμβαση στον εγκέφαλο.

Περίληψη

Η Επιληψία είναι μια από τις πιο κοινές νευρολογικές παθήσεις και απαντάται σε όλες τις χώρες του κόσμου. Μέχρι 5% του πληθυσμού παγκοσμίως θα έχει τουλάχιστον μία επιληπτική κρίση κατά την διάρκεια της ζωής του. Σε κάθε δεδομένη στιγμή περίπου 50 εκατομμύρια ανθρώπων έχουν επιληψία. Η Επιληψία έχει σημαντικές κοινωνικές, φυσικές και ψυχολογικές επιπτώσεις. Μέχρι 70% των αντιεπιληπτικών ανθρώπων μπορεί με την κατάλληλη θεραπεία να ελεγχθούν πλήρως.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου